„Świetnie to zrobiłeś! Fantastycznie!” – któż z rodziców i wychowawców nie zgodzi się, że dziecko, które słyszy takie pochwały, czuje się docenione, a jego poczucie własnej wartości wzrasta. Czy jednak każda pochwała dodaje skrzydeł?

Gdy zależy nam, aby uczeń teraz coś zrobił lub od czegoś się powstrzymał, zagróźmy mu surowymi karami lub obiecajmy znaczne nagrody. Jeżeli natomiast chcemy, by zmienił się na stałe, stwórzmy sytuację, w której sam siebie przekona do dokonania zmian.

Milczenie bywa przejawem lojalności wobec szkoły lub grupy. Wtedy często stoi za nim przekonanie, że „nie kala się własnego gniazda”. Bywa ono silniejsze od poczucia moralności, słuszności czy sprawiedliwości.

Pamiętamy rzeczy wybiórczo, o niewygodnych faktach zapominamy. Mamy skłonność do przypisywania sobie chwały za sukces i uchylania się od odpowiedzialności za porażkę. Wszystko w obronie wewnętrznego tyrana – poczucia własnej wartości.

Potwory mieszkają nie tylko pod łóżkiem w dziecięcym pokoju, lecz również pod szkolną ławką. Warto wiedzieć, że wyjątkowo złośliwe i podstępne monstrum spod ławki, znane jako fobia szkolna, może mieć więcej wspólnego z domem niż ze szkołą.

Najtrudniejszy okres dla dzieci, które przeżyły traumę, przypada na czwartą klasę szkoły podstawowej. To moment przełomowy – na powierzchnię wychodzą wszystkie, dotychczas skrzętnie ukryte, luki rozwojowe, lęki i nieszczęścia.

Młodzi ludzie lekceważą drugie śniadania, ostatnie posiłki jedzą bardzo późno, warzywa i owoce traktują niemal jak osobistych wrogów. Efekt? Co dziesiąte polskie dziecko ma wyraźną nadwagę. Konieczna jest długa, cierpliwa i przemyślana edukacja już od przedszkola.

Co robić, gdy w rodzinie ucznia pojawia się choroba psychiczna? Czy w ogóle można coś zrobić? Dla wielu nauczycieli taka sytuacja jest prawdziwym wyzwaniem.

Uzdolnieni uczniowie mogą osiągać znaczące sukcesy lub stać się niespełnionymi geniuszami. Co o tym decyduje?

Często słyszymy, że szkoła zabija kreatywność uczniów. Nawet jeżeli tak jest, nikt nie powiedział, że nie można jej przywrócić. Można. Na przykład za pomocą gier.

Gdzie ustawić biurko? Co na nim postawić? Co można w nim przechowywać? Z której strony powinno być okno? Czy przy biurku można siedzieć plecami do drzwi? Wbrew pozorom to poważne kwestie, bo decydują o naszym komforcie pracy.

Hojnym albo się jest, albo nie. To trwała właściwość. Są tacy, którzy mogą cieszyć się życiem doświadczanym jako wzajemne obdarowywanie, i tacy, dla których świat jest ugorem, skazującym na walkę o przetrwanie.