Dołącz do czytelników
Brak wyników

Otwarty dostęp , Materiały PR

12 maja 2021

Pokolenie COVID. Jak pomóc przetrwać pandemię nastolatkowi?

85

Zdemotywowany, snujący się od łóżka do kuchni i z powrotem. Niechlujny wygląd, brak makijażu lub kilkudniowy zarost, ogryzione paznokcie. Zwykle ma słuchawki w uszach i minę skazańca, wgapiony w ekran smartfonu lub monitora odburkuje półsłówkami. Pod takim obrazem swojego nastoletniego dziecka po roku trwania pandemii podpisuje się wielu rodziców.

Coraz wyraźniej widzą też, co kryje się za tym obrazem. Głębokie poczucie beznadziei, ogólna niechęć i apatia, obniżony nastrój. Bo po co wstawać codziennie, gdy dni zlewają się w jeden? Te same smętne głosy nauczycieli przemawiające zza ekranu, niekończąca się lista zadań i obowiązków, ten sam bałagan w pokoju, stale krzycząca matka, totalny brak przerw, jedyna rozrywka to kolejny filmik na youtube. Czy można obejrzeć cały internet?

Dzieci kwarantanny

O ile rok temu  kilkutygodniowa, w założeniu, przerwa w stacjonarnej nauce mogła się wydawać ciekawą odskocznią od codzienności, o tyle dziś nie ma wątpliwości, że przedłużający się lockdown ma destrukcyjny wpływ na psychikę młodego człowieka, która do prawidłowego rozwoju potrzebuje kontaktu z drugą osobą.

Szkoła oprócz funkcji wychowawczo-edukacyjnej była dla nich również źródłem rozrywki. Spotkania z kolegami, przepychanki na korytarzu i rozmowy o niczym, śmiech, głupie pomysły - były częścią normalnego ciężkiego życia ucznia. Nagle wszystko się zmieniło. Kontakty z kolegami ograniczyły się prawie do zera, szczególnie starszych nastolatków, którzy dopiero co zmienili szkoły i nowe znajomości nie przetrwały takiej próby. Bo o czym do nich napisać? O czym rozmawiać?

POLECAMY

Pandemia spowodowała, że wiele obszarów naszego życia przeniosło się do Internetu. Także relacje międzyludzkie w dużej mierze opierają się na kontakcie online. Taka forma utrzymywania relacji ma swoje wady i zalety. Łatwość dostępu i większa anonimowość zachęcają do nawiązywania relacji online. Mimo tego młodzież coraz częściej sygnalizuje, iż taka forma kontaktu w dłuższej perspektywie nie jest dla nich tak satysfakcjonująca, jak w realu, szczególnie jeśli komunikacja ta jest oparta głównie na wiadomościach tekstowych. Warto wskazywać nastolatkom, aby starali się kontaktować ze sobą poprzez wiadomości głosowe lub wideorozmowy.

Pandemia a zaburzenia emocjonalne nastolatków

Przedłużająca się izolacja skutkuje u dzieci i młodzieży coraz częstszym występowaniem zaburzeń emocjonalnych, w tym depresyjnych. Ograniczenie kontaktów interpersonalnych rzutuje na kompetencje emocjonalno-społeczne dzieci, znacząco je obniżając. Młodzi w relacjach z innymi coraz częściej czują się niepewnie, obawiają się powrotu do szkoły, konieczność konfrontacji z innymi wywołuje u nich lęk. Widoczny jest dystans i powierzchowność w relacjach rówieśniczych, a te w konsekwencji zwiększają poczucie samotności i niezrozumienia.

Jak pisała znana psychoterapeutka specjalizująca się w obszarze pracy z rodziną Virginia Satir: wszystko zaczyna się w rodzinie. Naturalne jest, że negatywne skutki, pandemii, w tym emocjonalne, widoczne są także u dorosłych. Niepokój, frustracja, rozgoryczenie, złość, tęsknota spowodowane izolacją dotykają zarówno dzieci, jak i rodziców. Szczególnie ważne jest w tej sytuacji wzajemne zrozumienie, otwarta komunikacja, wsparcie, ale także możliwość spędzenia czasu bez rodziny – to taki wentyl dla naszej psychiki, aby na chwilę odetchnąć, spojrzeć na pewne sprawy czy osoby z dystansu. Izolacja społeczna i konieczność ciągłego przebywania z tymi samymi osobami, jak bardzo byśmy ich kochali, może być uciążliwa, zwłaszcza gdy trwa długo, a jej zakończenie nie jest bliżej określone. To, że mama chce wyjść sama na spacer czy dziecko chce samo się pobawić, jest asertywnym i pożądanym sposobem radzenia sobie w sytuacji przeciążenia, w tym przypadku swoją ciągłą obecnością.

Czas i komunikacja są elementami bazowymi każdej relacji. W związku z izolacją dzieci od rówieśników ważne jest, aby rodzice rozmawiali ze swoimi dziećmi o ich emocjach, obawach czy wątpliwościach. Jeżeli dziecko ma trudności w formułowaniu swoich myśli, albo odpowiada zdawkowo, warto jest zadawać mu pytania bardziej konkretne, zachęcać do rozmowy poprzez pytanie go o jego zdanie na dany temat, samemu inicjować rozmowy, wykazywać realne zainteresowanie dzieckiem i jego potrzebami. O ile komunikacja z młodszymi dziećmi jest dla rodziców zwykle łatwiejsza ze względu na naturalną większą otwartość i spontaniczność dzieci, o tyle w przypadku nastolatków często napotykają oni na opór i niechęć do rozmowy. Warto wskazać rzecz być może oczywistą - świadomość rodziców, z jakimi trudnościami mierzy się ich dorastające dziecko, jest pomocna w komunikowaniu się z nim, motywowaniu go i wzmacnianiu jego kompetencji emocjonalno-społecznych. Więcej na ten temat w moim artykule: Trudności okresu dorastania – z czym mierzy się współczesny nastolatek?

Nie bój się szukać pomocy

Połowa wszystkich schorzeń psychicznych zaczyna się w wieku 14 lat, ale większość przypadków jest niewykryta i nieleczona (1). WHO alarmuje, iż jeden na sześciu z nastolatków w wieku od (10-19) doświadcza problemów ze zdrowiem psychicznym  głównie depresji i leku, a niestety samobójstwo to trzecia najczęstsza przyczyna zgonów wśród 15-19-latków (2).

Jak zatem wzmocnić dzieci i młodzież w tym obszarze w obecnej sytuacji? Rozwiązaniem może być videoterapia online, jaką oferuje platforma Avigon.pl. Łatwy dostęp do wykwalifikowanych specjalistów, możliwość dostosowania terminu i czasu spotkania do swoich planów i potrzeb, krótki czas oczekiwania na wizytę to z pewnością istotne zalety. Nie bez znaczenia jest fakt, że młody człowiek  w trakcie spotkania z psychologiem przebywa w znanym sobie miejscu, w którym czuje się swobodnie i bezpiecznie, a to jest bardzo ważne, zwłaszcza podczas pierwszych spotkań. W obecnej sytuacji wsparcie psychologiczne dzieci i młodzieży jest szczególnie ważne. Terapia za pośrednictwem Internetu może być również przydatna w dotarciu  zarówno dla nastolatków, którzy unikaliby leczenia z powodu stygmatyzacji społecznej jak również tych cięższymi objawami, którzy niechętnie szukają pomocy na własną rękę (3).

Pamiętajmy, że im szybciej dostrzeżemy trudności emocjonalne dziecka i na nie zareagujemy, tym mniejsze negatywne konsekwencje. Możliwość rozmowy z osobą, która akceptuje, rozumie, nie ocenia, wspiera i motywuje, dla młodych osób jest bardzo ważna. Tacy specjaliści są dostępni na Avigon.pl, zatroskanych rodziców zapraszamy do kontaktu i spotkań online.

 

  1. Kessler RC, Angermeyer M, Anthony JC, et al. Lifetime prevalence and age-of-onset distributions of mental disorders in the World Health Organization’s World Mental Health Survey Initiative. World Psychiatry 2007; 6: 168–76
  2. https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/adolescent-mental-health
  3. Salzer S, Stefini A, Kronmüller KT, Leibing E, Leichsenring F, Henningsen P, et al. Cognitive-behavioral and psychodynamic therapy in adolescents with social anxiety disorder: a multicenter randomized controlled trial. Psychother Psychosom. 2018;87(4):223–33.

W materiale wykorzystano autentyczne wypowiedzi rodziców nastolatków.

Przypisy