Przyjemność zakotwiczona w ciele

Psychologia i życie

Współczesna kultura sukcesu przyzwyczaiła nas do myślenia o odpoczynku w kategoriach transakcyjnych – trzeba na niego „zasłużyć”, a przyjemność to luksus, na który można sobie pozwolić dopiero po domknięciu wszystkich projektów. A co, jeśli to właśnie ona jest kluczem do odzyskania siebie?

Przyjemność, rozumiana jako subiektywny stan hedonistyczny, wykracza poza ramy prostego wydarzenia zmysłowego. Jest to złożone doświadczenie, w którym splatają się pamięć, motywacja, homeostaza oraz afekt. Przyjemność nie jest jedynie abstrakcyjnym pojęciem, lecz konkretnym doświadczeniem fizjologicznym, objawiającym się poprzez rozluźnienie mięśni, spowolnienie tętna, poczucie ciepła w klatce piersiowej czy delikatne mrowienie na skórze. Abyśmy mogli w pełni odczuwać przyjemność, nasz układ nerwowy musi najpierw odzyskać zdolność do „pomieszczenia” i utrzymania tego doznania. 
Często traktujemy własne ciało instrumentalnie – jedynie jako narzędzie do realizacji narzuconych zadań. Jednak z perspektywy psychologii i neuronauki odcięcie od sygnałów płynących z ciała to prosta droga do wypalenia, gdyż taki wzorzec prowadzi do przewlekłego stresu i zmęczenia, które negatywnie wpływają na nasze funkcjonowanie poznawcze, nastrój i odporność. Gdy organizm nie ma szans na regenerację, nawet pozytywne doświadczenia stają się „przygaszone”. Dlatego odczuwanie przyjemności nie powinno być traktowane jako przywilej, lecz jako fundament dbania o dobrostan i niezbędny element równowagi naszego układu nerwowego.

Dlaczego tak trudno nam się odprężyć?

Anders Hansen, autor książki Uspokój swój mózg, podkreśla, że nasz układ nerwowy jest zaprogramowany na przetrwanie, a nie na odczuwanie szczęścia. Właśnie dlatego w sytuacjach stresowych automatycznie wchodzi on w stan hiperczujności, który może stać się chroniczny u osób latami funkcjonujących w nieprzewidywalnym środowisku lub pod presją wysokiej odpowiedzialności. Ponieważ organizm nie jest ewolucyjnie przystosowany do trwania w mobilizacji przez całe miesiące, długotrwała aktywacja układu współczulnego nieuchronnie zmienia nasz sposób oddychania i wzorzec napięcia mięśniowego. Prowadzi to do przewlekłego zmęczenia, a w efekcie spraw...

Pozostałe 80% artykułu dostępne jest tylko dla Prenumeratorów.



 

Dołącz do 50 000+ czytelników, którzy dbają o swoje zdrowie psychiczne

Otrzymuj co miesiąc sprawdzone narzędzia psychologiczne od ekspertów-praktyków. Buduj odporność psychiczną, lepsze relacje i poczucie spełnienia.

2500+ artykułów online
110+ numerów archiwalnych
25 lat doświadczenia
Ćwiczenia i medytacje audio
Dostęp online i offline
Czytaj lub słuchaj - jak wolisz!
Charaktery - Twoje wsparcie psychologiczne • Prenumerata już od 99 zł/rok

Przypisy

    dr; Psycholog, psychoterapeuta, doktor nauk społecznych ze specjalnością w gerontologii. Stypendystka Polsko- -Amerykańskiej Komisji Fulbrighta. Certyfikowany trener i konsultant metody pozytywnego podejścia do opieki (PAC). Obecnie pracownik naukowy Uniwersytetu Szczecińskiego oraz Drexel University.

    POZNAJ PUBLIKACJE Z NASZEJ KSIĘGARNI