Dołącz do czytelników
Brak wyników

Ja i mój rozwój , Wstęp

26 kwietnia 2016

Porozumienie

0 570

Łatwo jest władać tymi, którzy porozumieć się nie potrafią - pisze w najnowszym numerze "Charakterów" prof. Wiesław Łukaszewski.

Problem jest odwieczny. W biblijnej Księdze Rodzaju znajdziemy przypowieść o wieży Babel. W tamtych czasach wszyscy mieli „jeden język i jednakowe słowa”, a więc zrozumieć się potrafili. Postanowili zbudować miasto i wieżę, która sięgałaby nieba „abyśmy nie rozproszyli się po całej ziemi!”. Wygląda na to, że chcieli zbudować drogowskaz, coś na wzór latarni morskiej. Tymczasem Pan zstąpił z nieba i stwierdził, że skoro mają jeden język, „dla nich nic nie będzie niemożliwe, cokolwiek zamierzą uczynić”. No i pomieszał im języki, „aby nikt nie rozumiał języka drugiego”.

Przypowieść pod wieloma względami fascynująca. Raz dlatego, że docenia wagę zdolności porozumienia się – ludzie, którzy potrafią się porozumieć, potrafią też zrobić wszystko inne. Także dlatego, że zawiera jasną deklarację, że łatwo jest władać tymi, którzy porozumieć się nie potrafią. Tak więc zasada „divide et impera” (dziel i rządź) nie jest bynajmniej odkryciem rzymskim, jak często słyszymy, lecz odwieczną przedbiblijną zasadą zdobywania władzy i jej skutecznego wykorzystywania.

POLECAMY

Porozumieć się z kimś oznacza nie tylko obecność dwóch stron komunikacji, nie tylko przepływ komunikatów, ale – co wydaje się fundamentalne, a o czym często zapominamy – posiadanie tego samego systemu znaczeń. A przynajmniej poszukiwanie go i doskonalenie, co nie jest łatwe. Język, którym się posługujemy, jest przecież zróżnicowany zależnie od tematu, od sytuacji i osoby.

Lata temu Paul Grice wyraził przekonanie, że skuteczne porozumienie ludzie mogą osiągnąć, gdy spełnią cztery warunki. Pierwszy dotyczy ilości i nakazuje komunikować tylko tyle, ile trzeba, nie więcej. Tak więc nie powtarzaj się, nie ględź, bądź lakoniczny. Warunek drugi dotyczy zgodności z faktami. Komunikuj informacje prawdziwe, a w każdym razie takie, o prawdziwości których jesteś przekonany. Nie półprawdy, nie zmyślenia czy kłamstwa. Nie dawaj do zrozumienia, unikaj upiornej formy „wiem, ale nie powiem” i tym podobnych. Trzeci warunek dotyczy związku z tematem komunikacji.

Nakazuje on mówić na temat, unikać dygresji, zmieniania sensu komunikacji. Kiedy rozmawiasz o pogodzie, nie mów o polityce. Wreszcie warunek czwarty dotyczy jasności, jednoznaczności. Unikaj nadmiaru metafor, absurdów, form mętnych i podatnych na interpretacje, a przede wszystkim...

Ten artykuł dostępny jest tylko dla Prenumeratorów.

Sprawdź, co zyskasz, kupując prenumeratę.

Zobacz więcej

Przypisy