Dołącz do czytelników
Brak wyników

Psychologia i życie

1 grudnia 2021

NR 12 (Grudzień 2021)

Pamięć i niepamięć

0 84

Paula Connertona, brytyjskiego antropologa społecznego i historyka, fascynowało to, jakie treści wchodzą do pamięci zbiorowej. Dlaczego niektóre zdarzenia, obiektywnie ważne, są później całkowicie pomijane? Z drugiej strony zdarzenia o znaczeniu marginalnym są wysuwane na plan pierwszy. Zatem bardzo trudno stwierdzić, co zostanie w pamięci, a co będzie utracone. Odwołajmy się do przykładu. Teraz wielu osobom wydaje się, że dramatyczne pytanie: „Gdzie są dzieci z Michałowa?” – będzie znane następnym pokoleniom. A może fakt kurczenia się populacji Polski spowodowany nie tylko znaczną liczbą zgonów w wyniku pandemii COVID-19, lecz także malejącą liczbą urodzeń, znajdzie swoje miejsce w podręcznikach historii. Niektóre treści są aktywnie usuwane z pamięci zbiorowej, inne zaś są traktowane jako mało ważne i znikają w mrokach niepamięci. 
Niektóre pomysły Connertona były bardzo oryginalne i później nawiązywali do nich psychologowie. Pisze on, że składnikiem pamięci zbiorowej są praktyki cielesne, takie jak ściskanie dłoni przy powitaniu, uśmiech czy specyficzny sposób siedzenia. Sposoby siedzenia są odmienne dla obu płci, zależne także od pozycji społecznej – inaczej siadają podwładni, inaczej zaś zwierzchnicy. W psychologii od pewnego czasu prowadzi się badania nad ucieleśnieniem emocji lub postaw. Na przykład bodźce zewnętrzne wywołujące reakcje somatyczne mogą modyfikować odczuwane emocje lub oceny innych ludzi. Osoby, które oceniały kandydatów do pracy, trzymając na kolanach kwestionariusz leżący na ponad dwukilogramowej podkładce, częściej oceniały kandydatów jako wytrwałych czy uczciwych; nic takiego nie wystąpiło w wypadku...

Ten artykuł dostępny jest tylko dla Prenumeratorów.

Sprawdź, co zyskasz, kupując prenumeratę.

Zobacz więcej

Przypisy