Dołącz do czytelników
Brak wyników

Psychologia i życie

18 maja 2021

NR 6 (Czerwiec 2021)

Manowce lukrowania

33

Bohater jednej z powieści Milana Kundery wysyła do swojej przyjaciółki żartobliwą kartkę: „Optymizm to jest opium dla ludu. Zdrowy duch zalatuje głupotą”. Ta kartka wpada w niepowołane ręce, zostaje potraktowana poważnie i w konsekwencji zmienia życie bohatera. Ten żart ukrywa w sobie gorzką prawdę, że ludzi można uwieść pozytywnymi komunikatami lub obietnicami, które nie mają pokrycia w rzeczywistości. Badacze zajmujący się wpływem społecznym już dawno zauważyli, że ludzie są bezbronni wobec komplementów. Kiedy słyszymy słowa: „Dobrze dziś wyglądasz” albo „Twoje uwagi są bardzo celne”, nie zastanawiamy się nad tym, czy są one prawdziwe, czy też nie. Natomiast kiedy ktoś wygłasza kąśliwe uwagi dotyczące naszej obowiązkowości lub dokładności w pracy, umysł od razu podsuwa nam różne argumenty wskazujące, że krytyka jest bezzasadna. W poprzednim roku słyszeliśmy, że wirus ustępuje i nie ma co się martwić. Wiele osób w to uwierzyło, a ciąg dalszy znamy. W tym roku pojawiła się wiadomość, że do końca roku będzie po wszystkim. To, czy uwierzymy w takie uspokajające komunikaty, jest raczej kwestią wiary. Racjonalne przewidywania dostarczane przez naukowców nie muszą być takie optymistyczne, a na dodatek pokazują różne scenariusze wydarzeń, wskazując na czynniki, które będą sprzyjały pojawieniu się każdego z nich.

Jednak obraz rzeczywistości obecnej i przyszłej, kreowanej przez niektóre media, przypomina świat widziany przez różowe okulary. Do wielu zdarzeń nie mamy bezpośredniego dostępu, ale media  relacjonują je, jakby były naocznym świadkiem. O tym, jak silne jest ich oddziaływanie, mówią wyniki badań Kathy Pezdek. Dotyczyły one pamięci ataków terrorystycznych na wieże World Trade Center 10 września 2001 roku. 

Jedno z pytań zadanych badanym dotyczyło tego, ile czasu upłynęło od uderzenia samolotu w pierwszą wieżę a momentem jej zawalenia się. Analizie poddano studentów z Nowego Jorku, którzy mogli usłyszeć odgłosy uderzenia samolotu i odgłosy walącej się wieży. Inne grupy badanych znajdowały się w momencie tragedii w odległych częściach Stanów Zjednoczonych i relacje o niej znali tylko z mediów. Okazało się, że ró...

Ten artykuł dostępny jest tylko dla Prenumeratorów.

Sprawdź, co zyskasz, kupując prenumeratę.

Zobacz więcej

Przypisy