Dołącz do czytelników
Brak wyników

Trening psychologiczny

29 marca 2022

NR 4 (Kwiecień 2022)

Psychoterapia. Jak wybrać najlepszą dla siebie i czego oczekiwać?

0 608

Psychoterapia własna już wiele lat temu przestała być tematem tabu – czymś, czego należy się wstydzić. Stała się natomiast częścią świadomego zadbania o siebie, przepracowania tego, co nas blokuje i impulsem do rozwoju.

Wraz z ogromnym zainteresowaniem tematyką rozwoju osobistego i dążeniem do poradzenia sobie z osobistymi problemami czy ograniczeniami, rozwinęło się wiele bardzo różnych podejść, metod i technik, które obiecują w krótszym lub dłuższym czasie oczekiwaną zmianę jakości życia.
Warto mieć merytoryczną wiedzę o tym, czym jest psychoterapia, kto może ją prowadzić i jakie nurty terapeutyczne dostępne są w Polsce, by dobrze wybrać i mieć pewność, że proces będzie bezpieczny i przyniesie pozytywną zmianę.

Psycholog, psycholog kliniczny, psychoterapeuta

To trzy zupełnie różne pojęcia. W Polsce obecnie nie funkcjonuje ustawa o zawodzie psychologa ani psychoterapeuty (trwają nad nią prace), natomiast istnieje dobrze sprecyzowana ścieżka specjalizacji klinicznej. 
Psycholog to osoba, która ukończyła studia wyższe i jest magistrem kierunku psychologia ogólna, stosowana, społeczna. Może zajmować się udzielaniem wsparcia psychologicznego, psychoedukacją, pracować w poradni, placówkach edukacyjnych, ale może również zajmować się psychologią sądową, biznesu, reklamy, sportu. Spektrum jest bardzo szerokie.
Psycholog kliniczny z kolei to osoba, która ukończyła studia psychologiczne z tytułem magistra oraz czteroletnie szkolenie specjalizacyjne w ramach wybranych struktur placówek służby zdrowia, zakończone egzaminem państwowym. Psycholog kliniczny jest zawodem medycznym. 
Psychoterapeuta natomiast nie musi być z wykształcenia psychologiem. Jest wielu psychoterapeutów, którzy ukończyli inne kierunki studiów, takie jak socjologia czy pedagogika. Aby móc posługiwać się tytułem psychoterapeuty, należy ukończyć certyfikowaną szkołę psychoterapii, zazwyczaj cztero- lub pięcioletnią. Podczas takiego szkolenia każda osoba, poza uczestnictwem w zajęciach teo­retycznych i praktycznych, ma obowiązek odbycia własnej psychoterapii w nurcie, w którym się szkoli, oraz przeprowadzenia określonej liczby sesji z klientami, które poddawane są superwizji, czyli omawiane z terapeutą, który ma uprawnienia superwizora. Regularne korzystanie z superwizji jest konieczne również podczas prowadzenia własnej praktyki już po zakończeniu kursu. Szkolenie psychoterapeutyczne kończy się egzaminem.
Wybierając terapeutę, warto sprawdzić, jaką szkołę psychoterapii ukończył, żeby mieć pewność co do jego kompetencji oraz sprawdzić, czy dany nurt terapeutyczny mi odpowiada.

POLECAMY

Jakie podejście terapeutyczne wybrać?

Szukając dobrego psychoterapeuty, najpierw musimy sprecyzować swoje oczekiwania i potrzeby oraz oszacować, czy mamy przestrzeń i zasoby na psychoterapię krótko- czy długoterminową.
Psychoterapia krótkoterminowa to rozwiązanie z obszaru interwencji kryzysowej – szybka, skuteczna, której celem jest rozwiązanie konkretnego problemu, z którym przychodzimy do specjalisty. Pomaga w sytuacji skumulowanego stresu lub nagłych trudnych wydarzeń życiowych, na przykład w sytuacji utraty pracy, nagłych zdarzeń losowych, rozwodu czy depresji poporodowej. Dobrze działa jako wsparcie w odnalezieniu swojej wewnętrznej siły i zasobów, które już mamy. Daje konkretne narzędzia, pomaga wzmocnić poczucie własnej wartości i sprawstwa. To podejście niedyrektywne opiera się na założeniu, że to my sami precyzujemy, nad czym chcemy pracować i sami wytyczamy cele w terapii. Terapeuta jedynie pomaga w znalezieniu najlepszej drogi do realizacji tej wizji. Psychoterapia krótkoterminowa to kilka do kilkunastu spotkań. Nie przepracowujemy tu swojej przeszłości, tylko skupiamy się na tym, co dzieje się obecnie w naszym życiu i jak możemy zmienić tę sytuację.
Ten rodzaj psychoterapii prowadzą psychoterapeuci różnych nurtów terapeutycznych. Jest czymś innym niż wsparcie psychologiczne. Na pierwszym spotkaniu, podobnie jak w przypadku psychoterapii długoterminowej, ustalany jest kontrakt terapeutyczny – omawiamy, nad czym chcemy pracować, ustalamy z psychoterapeutą liczbę sesji oraz ich częstotliwość. Różni się natomiast od interwencji kryzysowej, która jest działaniem doraźnym, zmierzającym do udzielenia pomocy i wsparcia emocjonalnego w możliwie najkrótszym czasie od wydarzenia, które spowodowało kryzys. Interwencja kryzysowa to pierwsza pomoc psychologiczna. 
Psychoterapia długoterminowa z kolei to przynajmniej roczny proces regularnych, zazwyczaj cotygodniowych sesji terapeutycznych. W niektórych podejściach, jak na przykład nurt psychodynamiczny, trwa on nawet kilka lat.
W Polsce dostępna jest psychoterapia w ujęciu psychoanalitycznym, psychodynamicznym, poznawczo-behawioralnym, systemowym, Gestalt oraz analizy bioenergetycznej. Każda z nich skupia się na innej perspektywie czasowej oraz inaczej wyjaśnia źródło aktualnych trudności, z jakimi przychodzimy do terapeuty. Wszystkie wymienione powyżej nurty, poza bioenergetycznym, podczas pracy terapeutycznej skupiają się na sferze umysłu, umożliwiając poprzez wgląd w siebie zrozumienie źródła naszych problemów oraz sposobu funkcjonowania, dotykają także sfery emocji. 
Kluczowym pojęciem w procesie psychoanalitycznym jest nieświadomość i przekonanie, że wydarzenia, które zostały zapomniane, wyparte, bądź doświadczone tak wcześnie, że nie mają reprezentacji werbalnej w naszych wspomnieniach, dalej mocno na nas wpływają i mogą determinować nasz sposób funkcjonowania czy wchodzenia w relacje. W rozwoju człowieka kluczową rolę odgrywa poznanie tych nieświadomych mechanizmów i konfliktów.
Podejście psychodynamiczne opiera się na założeniu, że źródłem naszych problemów są trudne sytuacje z dzieciństwa, zaburzenia więzi z rodzicami z tego okresu, a dogłębna, kilkuletnia analiza pozwala to zrozumieć, co przekłada się na zmianę na poziomie świadomym i podświadomym. Bywa stosowana w zaburzeniach osobowości. 
Psychoterapia poznawczo-behawioralna skupia się na wzorcach zachowań, myślach i przekonaniach oraz naszych reakcjach emocjonalnych. Jest stosowana przede wszystkim w zaburzeniach o podłożu lękowym i depresyjnym.
W podejściu systemowym człowiek widziany jest jako część systemu rodzinnego. Pracę terapeutyczną często rozpoczyna się od rysowania genogramu – graficznego przedstawienia swojej rodziny generacyjnej, żeby zaobserwować, czy trudności lub wydarzenia życiowe, schematy, którymi podążamy, pojawiają się również w przypadku innych członków rodziny. To podejście, poza terapią indywidualną, umożliwia również terapię grupową całej rodziny lub terapię par.
W terapii Gestalt punktem wyjścia jest „tu i teraz” – to, z czym przychodzimy do gabinetu specjalisty. Bardzo ważne jest dostrojenie i relacja klient­ – terapeuta – wspierająca, nieoceniająca, dzięki której jesteśmy umacniani w byciu tym, kim jesteśmy i manifestowaniu swojej autentyczności. To podejście, w którym relacja terapeutyczna, poziom emocjonalny są znacznie ważniejsze niż intelektualne wzglądy.
W analizie bioenergetycznej wychodzi się z kolei od poziomu ciała. Praca z napięciami i blokadami w ciele i ich uwalnianie pow...

Ten artykuł dostępny jest tylko dla Prenumeratorów.

Sprawdź, co zyskasz, kupując prenumeratę.

Zobacz więcej

Przypisy