Dołącz do czytelników
Brak wyników

Między słowami

12 czerwca 2020

NR 1 (Styczeń 2018)

O feudalizmie

118

– Czy w waszym kraju wygrała demokracja? 
– Nie, mamy remis.
 

Feudalizm, jak wiadomo, to ustrój społeczno-polityczny typowy dla Europy średniowiecznej. Stosując współczesną terminologię, należy go uznać za twór autokratyczny, w którym rządziła niewielka grupa feudałów, a reszta ludności była podporządkowana prawom wydawanym i interpretowanym w sposób dowolny przez rządzących.

POLECAMY

Nie chce się wierzyć, że teraz, na początku XXI wieku, w rozwiniętej cywilizacji pewne cechy tego systemu są nadal widoczne. Już w młodości zrozumiałem, że sławetny socjalizm w ZSRR i podległej mu PRL był wariantem państwa feudalnego, którym rządziła wąska grupa funkcjonariuszy partyjnych, stojąca ponad prawem i kontrolująca obywateli. 

Po upadku ZSRR wszystkie satelickie radzieckie kraje azjatyckie oraz sama Rosja przeistoczyły się w archaiczne feudalne satrapie, natomiast europejskie kraje-satelity odtworzyły dawne struktury demokratyczne, które w satrapiach pełnią rolę fasadową i maskują autokratyczny charakter rządzenia. Jak w złośliwym kawale: parlament Uzbekistanu uchwalił ustawę, że jest parlamentem. W satrapiach w każdej chwili te pseudodemokratyczne instytucje można zlikwidować, zostawić tylko administrację rządową, policję, armię i służby specjalne, a żaden obywatel tego nawet nie zauważy. Jak widać, rozwój demokratyczny na naszym globie ma charakter zmienny. W jednych miejscach demokracja się rozwija, w innych słabnie. Osłabienie demokracji, jak pokazuje historia, prowadzi do stagnacji i obniżenia dobrobytu obywateli. Jak określić w prostych słowach proces osłabienia demokracji? 

Pierwszym zauważalnym czynnikiem jest dążenie rządzących do centralizacji władzy. Skarżą się oni na tzw. imposybilizm – niemożność robienia tego, co uznają za jedynie słuszne. Przeszkadzają im np. konstytucja czy niezależność sądów. Tworzą...

Ten artykuł dostępny jest tylko dla Prenumeratorów.

Sprawdź, co zyskasz, kupując prenumeratę.

Zobacz więcej

Przypisy