Dołącz do czytelników
Brak wyników

Zdrowie i choroby , Praktycznie

16 grudnia 2015

HIV nie śpi

15

Choć o wirusie HIV mówi się dziś mniej niż w latach dziewięćdziesiątych, to wcale nie znaczy, że nie ma problemu. Wręcz przeciwnie - HIV zbiera coraz większe żniwo. Jak ustrzec się przed groźnym wirusem i jak się go dziś leczy?

Zakażenia wirusem HIV są jednym z głównych problemów zdrowotnych w skali globalnej – podaje Światowa Organizacja Zdrowia. Pod koniec 2014 roku na świecie żyło blisko czterdzieści milionów nosicieli wirusa – to tyle, ilu mieszkańców liczy Polska. Szacuje się, że co roku przybywa dwa miliony zakażonych, ale zaledwie połowa z nich wie o tym, że są nosicielami. W Polsce nawet dwie trzecie zainfekowanych może być nieświadomych zakażenia.

Społeczny Komitet do spraw AIDS alarmuje, że liczba nowych zakażeń HIV w Polsce wciąż wzrasta. Rocznie odnotowuje się około tysiąca nowych przypadków. Według informacji Państwowego Zakładu Higieny liczba nowych zakażeń regularnie wzrasta od lat dziewięćdziesiątych. W roku 2013 odnotowano ponad tysiąc dwieście nowych przypadków, najwięcej w województwach dolnośląskim i mazowieckim. Niepokoi fakt, że prawie jedna piąta zakażonych nie potrafi podać potencjalnego źródła i okoliczności zakażenia. Jedna czwarta zakażeń to następstwo kontaktów heteroseksualnych. Wciąż duży odsetek to wynik kontaktów homoseksualnych.

Ogromne ryzyko wiąże się ze stosowaniem narkotyków w iniekcjach – dochodzi wówczas do jednej trzeciej infekcji. Nie należy lekceważyć ryzyka związanego z rozmaitymi czynnościami, których przebieg wiąże się z naruszeniem ciągłości tkanek – na przykład wykonywania tatuaży, kolczykowania czy zabiegów kosmetycznych w niesprawdzonych salonach. Obecny w naszym społeczeństwie stereotyp, że zakażenie HIV dotyka narkomanów i osoby homoseksualne (zwłaszcza mężczyzn), powoduje, że niesłusznie bagatelizuje się ryzyko zakażenia osób heteroseksualnych i nienadużywających substancji psychoaktywnych. A przecież aż połowa przypadków infekcji HIV jest wynikiem kontaktu heteroseksualnego lub źródło zakażenia nie jest znane.

Niebezpieczny patogen
HIV (Human Immunodeficiency Virus), czyli ludzki wirus niedoboru odporności, atakuje limfocyty T pomocnicze (tzw. T helper), będące ważnym elementem odpowiedzi odpornościowej organizmu ludzkiego. W rezultacie układ immunologiczny coraz mniej efektywnie walczy z drobnoustrojami. Osoba zakażona jest podatna na przypadłości, z którymi zdrowy organizm radzi sobie bez trudu. Wzrasta ryzyko zachorowania na szereg chorób zakaźnych i niektóre nowotwory.
W pierwszych tygodniach osoba zakażona może nie odczuwać dyskomfortu bądź pojawiają się u niej objawy paragrypowe, gorączka, ból gardła, głowy lub wysypka. Istnieje wówczas znaczne ryzyko zarażenia innych osób z uwagi na dość wysoką wiremię, czyli obecność wirusów we krwi. Z czasem układ odpornościowy staje się coraz słabszy. Chory traci na wadze, gorączkuje, kaszle. Objawom tym niekiedy towarzyszy powiększenie węzłów chłonnych. Końcowym stadium zakażenia jest AIDS (Acquired Immune Deficiency Syndrome), czyli zespół nabytego niedoboru odporności, który charakteryzuje się bardzo niskim poziomem limfocytów we krwi, dużym osłabieniem układu odpornościowego, a także symptomami tzw. chorób wskaźnikowych. U osoby nieleczonej pierwsze objawy AIDS pojawiają się od kilku do kilkunastu lat od momentu zakażenia.

O pełnoobjawowym AIDS mówimy, gdy liczba limfocytów T spada poniżej wartości umożliwiającej organizmowi kontrolę zakażeń oportunistycznych i nowotworów, które dla zdrowego układu immunologicznego nie stanowią problemu. Jeśli u chorego potwierdzono nosicielstwo HIV i pojawiają się choroby wskaźnikowe, możemy mówić o nabytym upośledzeniu odporności. Do nietypowych przypadłości dotykających osoby zakażone HIV należą między innymi: przewlekłe grzybice, toksoplazmoza narządów wewnętrznych, cytomegalia (poza wątrobą, śledzioną, węzłami chłonnymi), postępująca wieloogniskowa leukoencefalopatia czy zapalenie płuc wywołane przez Pneumocystis jiroveci. To właśnie pneumocystoza płuc doprowadziła do śmierci wokalisty zespołu Queen Freddiego Mercury’ego. Podobnie znamienne dla AIDS są niektóre nowotwory, na przykład mięsak Kaposiego czy chłoniak Burkitta. Osłabiony organizm, niezdolny do walki z chorobą, ostatecznie może przegrać batalię o życie.

Ryzyko zakażenia
Według statystyk w skali światowej zakażają się głównie osoby młode – między 15. a 24. rokiem życia. W Polsce największa liczba infekcji HIV dotyczy osób z grupy wiekowej 20–29 lat.

Do zakażenia wirusem HIV dochodzi przez kontakt z krwią, preparatami krwiopochodnymi, ejakulatem, wydzieliną pochwową, mlekiem zarażonej matki. Nie można zarazić się podczas zwykłego kontaktu – podając sobie dłonie, przytulając si...

Ten artykuł dostępny jest tylko dla Prenumeratorów.

Sprawdź, co zyskasz, kupując prenumeratę.

Zobacz więcej

Przypisy