Dołącz do czytelników
Brak wyników

Tomasz Maruszewski

28 września 2016

Postacie w naszej głowie

113

Współczesne zabiegi propagandowe mają zapełnić wyobraźnię Polaków nowymi postaciami.

Mieszkańcy masowej wyobraźni to tytuł książki Krzysztofa Teodora Toe[-]plitza, zawierającej jedną z pierwszych w Polsce analiz kultury masowej. Mowa w niej o postaciach żyjących w ludzkich głowach. Mogą być nimi np. fikcyjni bohaterowie literaccy, bohaterowie komiksów czy filmów. W Warszawie mamy ulicę Kubusia Puchatka, który wprawdzie był misiem o bardzo małym rozumku, ale za to sympatycznym, i tylko zatwardziały ponurak nie chciałby mieszkać przy takiej ulicy. Mieszkańcy warszawskiej Woli chcieli mieć plac imienia psa Fafika, bohatera znanego z tygodnika „Przekrój”. Toeplitz interesował się specyficzną grupą „mieszkańców masowej wyobraźni” – z przełomu lat 60. i 70. – dziś już dla nas w większości niezrozumiałych.

POLECAMY

Współczesne zabiegi propagandowe mają zapełnić wyobraźnię Polaków nowymi postaciami. Nie są to postacie pogodne, podobne do wspomnianych wcześniej. Wiąże się z nimi poczucie krzywdy i zapomnienia. Mamy np. z jednej strony żołnierzy wyklętych, a z drugiej – długo ukrywanych „prawdziwych” twórców „Solidarności” w 1980 roku. Tych ostatnich nie ma na żadnych zdjęciach, po wprowadzeniu stanu wojennego ich podobizny nie widniały na listach gończych itd. Im głębiej sięgamy w przeszłość, tym mniej jest żyjących świadków historii i tym większą rolę odgrywa to, czego możemy się dowiedzieć ze źródeł pośrednich. Dobrze, jeśli są nimi książki, które ktoś zrecenzował. Gorzej, gdy wiedza pochodzi z postów internetowych czy z klipów telewizyjnych, w których występują znani politycy. Nie są one poprzedzane przysięgą „będę mówił prawdę, całą prawdę i tylko prawdę”, natomiast ludzie prostodusznie zakładają, że tak jest: skoro mówi to sam... (tu należy wstawić odpowiednie nazwisko), to mówi prawdę. Tymczasem przemówienia zawierają apele perswazyjne, których celem jest nie tyle dostarczenie wi...

Ten artykuł dostępny jest tylko dla Prenumeratorów.

Sprawdź, co zyskasz, kupując prenumeratę.

Zobacz więcej

Przypisy