Dołącz do czytelników
Brak wyników

Wstęp

4 listopada 2015

MENEDŻER Z ZASADAMI

0 244

Wartości, jakim hołduje menedżer, znajdują odzwierciedlenie w wybranym przez niego stylu kierowania. Pełnią też funkcję nadrzędną w stosunku do odczuwanych potrzeb, nastawień i oczekiwań. – przekonuje MAGDALENA KOZIK.

Współczesnemu menedżerowi nie wystarcza już staranne wykształcenie. Musi umieć pobudzać i zachęcać podwładnych do podejmowania działań dla dobra firmy, motywować ich do samodzielnej i pożytecznej pracy. Każdy menedżer powinien więc wypracować własny styl kierowania. Ważne przy tym, aby umiał ten styl dopasować do sytuacji i stylów zachowań podwładnych.

Oczywiście, każdy menedżer – jak każdy człowiek – ma pewien specyficzny sposób postrzegania świata, rozwiązywania problemów, zachowania wobec innych ludzi. To zaś z kolei wpływa na stosowany przez niego styl kierowania. Badaniem tego rodzaju związków zajmowało się wielu badaczy. Na uwagę zasługują dociekania Czesława Nosala, który – wykorzystując teorię Junga dotyczącą sposobów odbioru i wartościowania informacji – zaproponował cztery typy intelektu menedżera: obserwator, myśliciel, pragmatyk, wizjoner.

Obserwator skupia się na faktach, pomiarach i szczegółowych danych. Interesują go detale. Jego mocną stroną jest precyzja, systematyczność i skoncentrowanie na wynikach. Słaba strona obserwatora to ograniczone spojrzenie na problem przejawiające się w pomijaniu odległych konsekwencji działania oraz niechęć do nowych pomysłów i rozwiązań.

Myśliciel wykazuje wyraźną skłonność do porządkowania świata, dobrze się czuje, gdy ma do czynienia z jasno określonymi schematami i procedurami postępowania. Typowe jest dla niego myślenie konwergencyjne, czyli ukierunkowane na osiągnięcie jednego, wcześniej założonego celu. Myśliciel sprawdzi się jako twórca planów i schematów. Chętnie też będzie poddawał ocenie działania innych menedżerów.

Pragmatyka cechuje duża aktywność poznawcza i oryginalność myślenia. Toleruje chaos i brak uporządkowania. Pragmatyk działa w oparciu o emocje i nastroje, skupia się na konkretnych sytuacjach i krótkoterminowej perspektywie. Wiąże się z tym wyraźna tendencja do fragmentarycznego i subiektywnego odbioru rzeczywistości oraz skłonność do manipulowania faktami. Pragmatycy to menedżerowie, którzy dobrze radzą sobie w nowych i nieznanych sytuacjach organizacyjnych. Dlatego lubią inicjować różne przedsięwzięcia, traktując je jako wyzwanie.

Wizjonera charakteryzuje dywergencyjny (wielokierunkowy) styl myślenia, z wysokim poziomem oryginalności i metaforyczności. Jego otwarty umysł nieustannie poszukuje oryginalnych rozwiązań, nietypowych pomysłów i możliwości. Wysoka zdolność posługiwania się intuicją umożliwia wizjonerom działanie pod presją czasu oraz podejmowanie decyzji w sytuacjach niejasnych i niedostatecznie określonych.

Ciekawe badania przeprowadził też niemiecki uczony Karl Kälin. Opisał zachowania niemieckich i szwajcarskich menedżerów, posługując się modelem analizy transakcyjnej. Zdaniem Kälina każdy kierownik w przeważającej części swej aktywności zawodowej zachowuje się według określonego stanu „ja” – rodzicielskiego krytycznego lub rodzicielskiego wspierającego, dorosłego, dziecięcego naturalnego lub dziecięcego przystosowanego. Sposoby zachowania związane z poszczególnymi stanami „ja” widoczne są m.in. w metodach prowadzenia rozmów (używany zestaw słów, rodzaj stosowanej argumentacji, gesty, mimika, ton głosu). Dominacja danego stanu decyduje o sposobie postrzegania rzeczywistości, a w pracy zawodowej – o zaistniałych sytuacji i zachowania podwładnych.

W swoich badaniach Kälin posłużył się pracami R.R. Blake’a i J.S. Mounton, którzy opisali style kierowania w oparciu o dwa wymiary – „orientację na ludzi” i „orientację na zadania”. Dla potrzeb własnych dociekań wykorzystał cztery z 81 stylów kierowania zaproponowanych przez Blake’a i Mounton: niska orientacja na ludzi i niska orientacja na zadania; wysoka orientacja na ludzi i niska orientacja na zadania; niska orientacja na ludzi i wysoka orientacja na zadania; wysoka orientacja na ludzi i wysoka orientacja na zadania. Kälin uznał, że dla pierwszego ze stylów charakterystyczna jest słaba obecność „ja” dorosłego, dla drugiego – silnie zaznaczone „ja” wspierające oraz duży udział „ja” dziecięcego przystosowanego, dla trzeciego – dominacja „ja” rodzicielskiego (krytycznego i opiekuńczego) oraz mały udział „ja” dziecięcego (naturalnego i dostosowanego), wreszcie dla czwartego – mocne „ja” dorosłe i silnie zaznaczone naturalne „ja” dziecięce.

Idąc dalej, niemiecki uczony połączył powyższe style kierowania z wyróżnionymi przez Berna czterema fundamentalnymi postawami życiowymi: ja nie jestem w porządku – ty nie jesteś nie w porządku (- -), ja nie jestem w porządku – ty jesteś w porządku (- +), ja jestem w porządku – ty nie jesteś w porządku (+ -), wreszcie ja jestem w porządku –...

Ten artykuł dostępny jest tylko dla Prenumeratorów.

Sprawdź, co zyskasz, kupując prenumeratę.

Zobacz więcej

Przypisy