DLA CHCĄCEGO TEŻ COŚ TRUDNEGO

Wstęp

Z silną bądź słabą wolą wiąże się wiele mitów. Niektóre z nich obala MAGDALENA MARSZAŁ-WIŚNIEWSKA.

Wolę się ma albo silną,albo słabą i nie możnatego zmienić

Nieprawda. Taki pogląd panował w XIX wieku. Współcześnie uważa się, że silną wolę można wykształcić. Jakkolwiek wykazano, że silna wola związana jest z temperamentem, a więc właściwościami pierwotnie biologicznie zdeterminowanymi – to jednak temperament nie jest „przeznaczeniem”. Skuteczne strategie kontroli wolicjonalnej można opanować, ucząc się między innymi właściwego formułowania zamiarów, koncentracji uwagi, kontroli emocji i przetwarzania informacji tak, aby podtrzymywać wartość zamiaru.

Chcieć to móc, czyli jeślidostatecznie czegoś pragnę,to na pewno to osiągnę

Przekonanie to jest tylko częściowo prawdziwe. Jakkolwiek siła motywacji (owego „chcenia”) jest bardzo ważna, to jednak niewystarczająca do realizacji zamiaru. Wyniki badań wskazują, że ludzie o podobnych możliwościach i równie wysokiej motywacji różnią się efektywnością realizacji zamiarów. Jedni osiągają swoje cele, inni nie. Realizacja zamiarów zależy bowiem dodatkowo od efektywności procesów pośredniczących między sformułowanym zamiarem a jego realizacją, czyli od tego, co potocznie określamy siłą woli. Osiągnięcie celu wymaga między innymi takich umiejętności, jak: koncentracja uwagi na informacjach podtrzymujących zamiar i pomijanie informacji niezwiązanych z aktualnie realizowanym zamiarem; hamowanie emocji negatywnych (np. smutku, bólu), mogących zakłócić proces realizacji zamiaru, a także wzbudzanie uczuć ułatwiających ten proces (np. zadowolenie, ciekawość); podkreślanie negatywnych konsekwencji braku realizacji zamierzeń i zwiększanie wartości podjętych zamiarów.

Tylko ludzie z silną wolą mogą rzucić palenie

To prawda. Sam zamiar rzucenia palenia nie wystarcza do tego, aby był on zrealizowany. Zanim ktoś zacznie realizować zamiar, a także później, w trakcie jego realizacji, pojawiają się konkurencyjne tendencje motywacyjne (pokusy), które przeszkadzają w zamierzonym działaniu. Ponadto osoba, która właśnie postanowiła rzucić palenie, może ciągle odczuwać silniejszy pociąg do zapalenia papierosa niż do powstrzymania się od tego (np. ssania miętówki). Realizacja początkowo słabszej tendencji motywacyjnej (odmowa zapalenia papierosa) możliwa jest jedynie na skutek określonych...

Ten artykuł dostępny jest tylko dla Prenumeratorów.

Tylko w ten weekend kupisz prenumeratę 20% TANIEJ

Zobacz więcej

POLECAMY

Przypisy