Diagnostyka – pierwszy krok do pomocy
Rozpoznanie depresji u nastolatka wymaga czasu i uważności. Rodzice, którzy zauważają niepokojące zmiany w zachowaniu dziecka, nie powinni ich bagatelizować. Wstępnym krokiem, który może pomóc w obiektywnej ocenie sytuacji, jest wykonanie narzędzi przesiewowych dostępnych online.
POLECAMY
Wypełniając test na depresję (oparty na skali Becka), można wstępnie oszacować stopień nasilenia objawów depresyjnych. Należy jednak pamiętać, że żaden test internetowy nie zastępuje wizyty u specjalisty i nie stanowi ostatecznej diagnozy klinicznej. Wynik wskazujący na umiarkowaną lub ciężką depresję jest jednak wyraźnym sygnałem, że konieczna jest profesjonalna konsultacja.
Dlaczego smutek zamienia się w złość?
W powszechnym rozumieniu depresja kojarzy się z płaczem, apatią i leżeniem w łóżku. Taki obraz jest typowy dla osób dorosłych. U nastolatków mechanizmy regulacji emocji są wciąż w fazie rozwoju. Młody człowiek, nie potrafiąc nazwać i przetworzyć przytłaczającego smutku, lęku czy poczucia beznadziei, często reaguje atakiem.
Agresja – słowna, a czasem fizyczna – staje się mechanizmem obronnym. Jest „maską”, która ma ukryć cierpienie, poczucie odrzucenia czy niską samoocenę. Zamiast komunikatu „jest mi źle”, otoczenie otrzymuje komunikat „dajcie mi spokój”, co niestety często prowadzi do eskalacji konfliktów domowych, zamiast do udzielenia pomocy.
Objawy, które powinny zaniepokoić rodzica
Depresja u nastolatka rzadko przychodzi sama. Często towarzyszą jej inne trudności, które mogą utrudniać diagnozę. Oprócz wybuchów złości, warto zwrócić uwagę na inne sygnały, które są uwzględniane m.in. w profesjonalnych narzędziach diagnostycznych, takich jak Skala Depresji Becka.
Należą do nich:
- Problemy ze snem – nadmierna senność lub bezsenność, wybudzanie się w nocy.
- Zmiany apetytu – gwałtowne chudnięcie lub przybieranie na wadze.
- Utrata zainteresowań – rezygnacja z dotychczasowych pasji (anhedonia).
- Trudności z koncentracją – pogorszenie wyników w nauce.
- Dolegliwości somatyczne – częste bóle głowy lub brzucha bez wyraźnej przyczyny medycznej.
Warto pamiętać, że obniżony nastrój często współwystępuje z silnym lękiem i napięciem. Jeśli nastolatkowi towarzyszy ciągłe uczucie niepokoju, warto sprawdzić również te objawy. Pomocny może być wstępny test na nerwicę, który pozwala ocenić nasilenie objawów lękowych.
Gdzie szukać pomocy?
Jeśli agresja Twojego dziecka jest wołaniem o pomoc, kluczowe jest zapewnienie mu wsparcia psychoterapeutycznego lub psychiatrycznego. Nieleczona depresja w wieku rozwojowym może mieć poważne konsekwencje w dorosłym życiu.
Wsparcia dla młodzieży oraz dorosłych udziela Poradnia Zdrowia Psychicznego w Warszawie – KuLepszemu. Placówka oferuje kompleksową pomoc, w tym psychoterapię indywidualną, konsultacje psychiatryczne oraz terapię dzieci i młodzieży. Zespół specjalistów pomaga dotrzeć do źródła problemów, zdjąć „maskę” agresji i nauczyć młodego człowieka radzenia sobie z trudnymi emocjami w zdrowy sposób.
Pamiętaj: agresywne zachowanie nastolatka to nie zawsze bunt przeciwko rodzicom. Często to bunt przeciwko cierpieniu, z którym nie potrafi sobie poradzić sam.
