Dołącz do czytelników
Brak wyników

Psychologia i życie

15 lipca 2021

NR 8 (Sierpień 2021)

Paradoksy czasu

0 118

Holenderski psycholog Douwe Draaisma w tytule swojej książki zadał pytanie: Dlaczego czas płynie szybciej, kiedy się starzejemy? Zwraca on uwagę na pewne paradoksy związane ze spostrzeganiem czasu. Siedemdziesięciolatkowi ostatnie pięć lat minęło jak z bicza strzelił. Natomiast kiedy pomyśli on o ostatnich pięciu latach dwudziestolatka, odnosi wrażenie, że trwały one znacznie dłużej. A przecież obiektywnie godziny, dni, miesiące trwają tak samo długo. Do kwestii wydłużania lub skracania się subiektywnego upływu czasu wrócę później. Draaisma, pisząc o seniorach, zwraca uwagę na to, że ich życie jest bardzo monotonne – nie jest wypełnione obowiązkami zawodowymi, poszczególne dni tygodnia nie różnią się specjalnie od weekendu, nie spotyka się wielu nowych ludzi itd. To wszystko sprawia, że choć subiektywnie seniorom czas może się dłużyć, to miesiące i lata upływają niepostrzeżenie…
Warto zauważyć, że w bardzo podobny sposób działa pandemia. Część z nas swoje obowiązki zawodowe wykonuje z domu, nie musimy wyjeżdżać do pracy czy wychodzić do szkoły. Częściowo żyjemy tak jak seniorzy. Rzadko nawiązujemy nowe znajomości, a jeśli już – to za pośrednictwem ekranu komputera. Można zatem stwierdzić, że pandemia spowodowała, iż się zestarzeliśmy. Chodzi może nie tyle o starzenie się fizyczne, które też następowało, ale w większym stopniu o starzenie się psychiczne. Przyspieszyło ono nie tylko ze względu na monotonię i brak strukturalizacji czasu, lecz także ze względu na doświadczane emocje. U wielu osób pojawiają się stany depresyjne, w wyniku których maleje motywacja do wykonywania tak prostych czynności, jak choćby opuszczanie łóżka czy ubieranie się. Częściej niż zwykle ludzie siadają do pracy przy komputerze w strojach nieformalnych, w dresach, piżamach itd. Podejrzewam, że część studentów uczestniczących w wykładach online nie włącza kamerek właśnie dlatego, by nie ujawnić swojego stroju.
Zaburzona percepcja czasu może mieć różną postać. Niekiedy czas jest rozciągliwy, a innym razem następuje jego kurczenie. To kurczenie się czasu może być powodowane przez media, które skracają czas relacji rozmaityc...

Ten artykuł dostępny jest tylko dla Prenumeratorów.

Sprawdź, co zyskasz, kupując prenumeratę.

Zobacz więcej

Przypisy