Edycja 2016

Teofrasty wręczone!

Maria Kaźmierczak, Paweł Fortuna, Łukasz Bożycki i Barbara Mróz to laureaci tegorocznej Nagrody Teofrasta, ustanowionej i przyznawanej przez redakcję magazynu „Charaktery” za najlepsze książki psychologiczne. Nagrody Specjalne – Teofrasty Superstar otrzymali prof. dr hab. Andrzej Eliasz i dr hab. Jerzy Mellibruda.

 
Od lewej: dr hab. Michał Bilewicz, dr hab. Maria Kaźmierczak, dr Paweł Fortuna, dr hab. Barbara Mróz, Łukasz Bożycki,
prof. dr hab. Andrzej Eliasz i dr hab. Jerzy Mellibruda.
 
Już po raz ósmy „Charaktery” wyróżniły książki psychologiczne polskich autorów. Mimo stosunkowo krótkiej historii, Nagroda Teofrasta zdobyła uznanie i prestiż wśród czytelników i w środowisku akademickim.
 
Jej laureatami są sławy polskiej psychologii, m.in. profesorowie: Maria Lewicka, Paweł Boski, Jan Cieciuch, Dariusz Doliński, Wojciech Dragan, Piotr Francuz, Wiesław Łukaszewski, Piotr Oleś, Jan Strelau, Bogdan Wojciszke, Tomasz Zaleśkiewicz.
Ogłoszenie zwycięzców tegorocznej edycji i wręczenie nagród miało miejsce podczas gali, która odbyła się 13 października w gościnnej Bibliotece Uniwersyteckiej w Warszawie. Uroczystość była prawdziwym świętem polskiej psychologii, wyjątkowym także z racji jubileuszu 20-lecia magazynu psychologicznego „Charaktery”.
 
Przybyłych gości przywitali: dr hab. Jolanta Talbierska, dyrektor Biblioteki Uniwersyteckiej, oraz Bogdan Białek, redaktor naczelny „Charakterów”. Do gości zwrócił się także prof. Edward Nęcka, wiceprezes Polskiej Akademii Nauk, która od początku sprawuje nad Nagrodą patronat honorowy: – Psychologia to nauka o człowieku. A zatem powinna produkować nie tylko artykuły ważne dla science, ale i książki ważne dla humanistyki.
 
Galę brawurowo poprowadził Bronisław Maj – poeta i współpracownik „Charakterów”.
 
W tym roku po raz drugi przyznaliśmy Nagrody Specjalne – Teofrasty Superstar. Jedna statuetka powędrowała do rąk prof. Andrzeja Eliasza – za unikatowy wkład w rozwój psychologii w Polsce oraz powołanie Uniwersytetu SWPS. Laudację wygłosił dr hab. Roman Cieślak, rektor Uniwersytetu SWPS. Jak powiedział: – Teofrast był uczniem Arystotelesa, przez 36 lat prowadził szkołę filozofów. Prof. Eliasz jest uczniem prof. Strelaua i prowadził – choć nie przez 36 lat – szkołę psychologii, która stała się uniwersytetem.
 
Drugiego Teofrasta Superstar otrzymał dr hab. Jerzy Mellibruda za dokonanie rewolucyjnego przełomu w rozumieniu i leczeniu choroby alkoholowej w Polsce. – Dostrzegam analogię między Jerzym Mellibrudą i Czyngis-chanem pod względem dalekowzroczności, stosowania dalekosiężnych strategii i dobierania towarzyszy walki, z którymi zdobywa nowe krainy – powiedziała Anna Dodziuk.
 
Do tegorocznej edycji Nagrody Teofrasta kilkanaście wydawnictw i uczelni wyższych zgłosiło łącznie 41 książek. Zadanie wyłonienia najlepszych spośród nich powierzono Konsylium Doktorów, w tym roku zasiedli w nim: dr Katarzyna Adamczyk, dr Julia Barlińska, dr Aleksandra Błachnio, dr hab. Michał Harciarek, dr Aneta Przepiórka, dr Agata Sobków, dr Małgorzata Szcześniak.
 
W kategorii książek naukowych nominację Konsylium uzyskało pięć tytułów: Łańcuchowe zmiany zachowań w kontekście ochrony środowiska i promocji zdrowia Katarzyny Byrki, Oblicza empatii w procesie adaptacji do rodzicielstwa Marii Kaźmierczak, 20 lat później – osobowość i hierarchia wartości wybitnych aktorów polskich Barbary Mróz, Samoocena. Geneza, struktura, funkcje i metody pomiaru Malwiny Szpitalak i Romualda Polczyka oraz Psychologia kierowców pojazdów drogowych Jana F. Terelaka.
 
Nagroda za najlepszą książkę naukową została przyznana Marii Kaźmierczak za Oblicza empatii w procesie adaptacji do rodzicielstwa. – Książka potwierdza, że po długich latach nieobecności wreszcie dostrzegamy w środowisku polskiej psychologii dorobek psychologów wychowania i rozwoju człowieka – mówił w laudacji prof. Janusz Trempała z Uniwersytetu Kazimierza Wielkiego w Bydgoszczy.
 
Z kolei w kategorii najlepsza książka popularnonaukowa nominowano trzy tytuły: Podróże psychologiczne przez kultury świata Pawła Boskiego, Joanny Różyckiej-Tran i Piotra Sorokowskiego, Wielkie i te nieco mniejsze pytania psychologii Wiesława Łukaszewskiego oraz Animal Rationale. Jak zwierzęta mogą nas inspirować? Rodzina, edukacja, biznes Pawła Fortuny i Łukasza Bożyckiego.
 
Nagrodę za najlepszą książkę popularnonaukową zdobyli Paweł Fortuna i Łukasz Bożycki za Animal Rationale. – Każda cegiełka budująca świadomość ludzi, że nie są wyjątkowym gatunkiem, że wszystko, co mają i co wydaje im się stricte ludzkie, wynika z natury i ewolucji, że dzięki tej naturze mogą się wiele uczyć i czerpać z niej inspiracje – każda taka cegiełka otwiera ludziom oczy. Ta książka, łącząca wiedzę biologa i psychologa, jest właśnie taką cegiełką – mówił
dr hab. Maciej Trojan, prof. UMK.
 
Redaktor naczelny Bogdan Białek postanowił przyznać specjalne wyróżnienie książce Uprzedzenia w Polsce pod redakcją Anny Stefaniak, Michała Bilewicza oraz Mikołaja Winiewskiego. W uzasadnieniu dr hab. Barbara Weigl, prof. ASP, napisała: „Uprzedzenia są społeczną chorobą: aby jej przeciwdziałać, warto poznać jej mechanizm. Pomoże w tym ta książka”.
Podczas gali ogłoszono również laureata w kategorii najpopularniejsza książka psychologiczna. Głosami internautów nagrodzona została książka 20 lat później – osobowość i hierarchia wartości wybitnych aktorów polskich Barbary Mróz. Jak napisał pan Piotr Kapusta z Sochaczewa: „Książka podejmuje rzadki temat, z zakresu psychologii twórczości. Zarazem zastosowane narzędzia dają rzetelną i solidną wiedzę psychologiczną o aktorach”.
 
Tegoroczną uroczystość wręczenia nagród uświetnił występ znakomitego instrumentalisty Włodka Kiniorskiego oraz minirecital poety i kompozytora Jacka Kleyffa.
 
20 lat „Charakterów” humorystycznie podsumował nasz stały ironista, aktor i satyryk Krzysztof Szubzda, prezentując swoją autorską best-selerową teorię życia.

***

Najlepsza książka naukowa
Maria Kaźmierczak
Oblicza empatii w procesie adaptacji do rodzicielstwa
Wydawnictwo Naukowe Scholar

*

Najlepsza książka popularnonaukowa
Paweł Fortuna i Łukasz Bożycki
Animal Rationale. Jak zwierzęta mogą nas inspirować?
Rodzina, edukacja, biznes
Wydawnictwo Naukowe PWN

*

Najpopularniejsza książka psychologiczna wyłoniona w plebiscycie internetowym
Barbara Mróz
20 lat później – osobowość i hierarchia wartości wybitnych aktorów polskich
Wydawnictwo Naukowe Scholar