Charaktery - 12 / 2007 / Spis treści

Wstęp

Rzeczy pierwsze...9

Idą, idą sobie drogą siostrzyczka i brat i nadziwić się nie mogą, jaki piękny świat. Któż z nas nie słyszał takich sentymentalnych wierszyków i innych, równie rozczulających, opowieści. Starsi pamiętają wzruszający rytuał braterstwa krwi opisywany przez Karola Maya: Winnetou, wielki wódz Indian, i wielkoduszny Old Shatterhand nacinali sobie skórę, dotykali raną do rany, aby krew mieszała się (jak mogłoby to wyglądać w czasach HIV?). Stawali się w ten sposób braćmi. Lektury szkolne pełne są patetycznych opowieści o braterstwie broni. Wystarczyło mieć wspólnego wroga i mocne postanowienie pokonania go, aby każdy, kto miał takie pragnienie, stawał się cząstką tego braterstwa.

Zobacz więcej

Czy Kain kochał Abla?

Biblia, mitologia i wiele innych pisemnych przekazów, które stanowią fundamenty naszej kultury, zawierają opisy relacji między rodzeństwem. Często, jak w przypadku tytułowego Kaina i Abla, pierwsze nasuwające się skojarzenia na temat tej relacji, to walka, rywalizacja, uczucia nienawiści i wrogości. Czy jednak w świetle współczesnych badań psychologów rozwojowych stosunki między rodzeństwem, to przede wszystkim spory i kłótnie? Czy relacje rodzeństwa zmieniają się, ewoluują w miarę jak dzieci dorastają? Czy są jakieś korzyści z posiadania rodzeństwa, a jeśli tak, to kto i co zyskuje? Czy między rodzeństwem może powstać prawdziwa przyjaźń? - zastanawia się Marta Białecka-Pikul.

Zobacz więcej

Mówią o nas sisters

Relacja z bratem czy siostrą to niepowtarzalna sytuacja życiowa, w której uczymy się dogadywania z kimś, z kim nie możemy się rozstać. Przyjaźń można zerwać, można przesiąść się do innej ławki, ale rodzeństwo jest i nie zniknie. Nie możemy zerwać tego związku. Musimy się jakoś dogadać, bo nie ma innego wyjścia - przekonuje w rozmowie z „Charakterami” Zuzanna Toeplitz. Dr Zuzanna Toeplitz jest psychologiem. Pracuje na Wydziale Psychologii Uniwersytetu Warszawskiego, gdzie jest prodziekanem ds. organizacyjnych i finansów. Zajmuje się psychologią rozwojową i jakością życia. Prowadzi badania dotyczące rodzin - ze szczególnym uwzględnieniem rodzeństwa. Należy m.in. do International Society For. Jej siostra, Małgorzata Toeplitz-Winiewska, także jest psychologiem.

Zobacz więcej

Braterska przyjaźń

Warto badać przyjaźń, aby zrozumieć świat naszych dzieci, dowiedzieć się co czują i jak myślą o otaczającym je świecie. Poprzez przyjaźń uczą się współpracować, ale również ustalać hierarchię władzy, kształtują umiejętności rozwiązywania sporów, ale także zdobywania przewagi.

Zobacz więcej

Język emocji

Mówiąc o kimś, że nie lubi opowiadać o swoich uczuciach, albo że nie umie ich wyrażać, dotykamy związku emocji z językiem. Okazuje się jednak, że język służy nie tylko do opisu i wyrażania uczuć. Sposób, w jaki mówimy o emocjach, pozwala nam lepiej zrozumieć je same.

Zobacz więcej

Tak, nie jestem doskonały

Wyobraź sobie, że rozmawiasz z przyszłym pracodawcą lub zabierasz głos na zebraniu wśród nieznajomych. Stres w takich sytuacjach często plącze język i utrudnia wyrażenie myśli. Dobrą radą wydaje się jednak rozpoczęcie wystąpienia od poinformowania odbiorców o swoim zdenerwowaniu i trudnościach z jego przezwyciężeniem. Jak dowodzą najnowsze badania psychologów, lepiej odbieramy niedoskonałości innych, jeśli występujący nas o nich uprzedzi - dowodzi Michał Parzuchowski.

Zobacz więcej

Złowroga moc autorytetu

Sylwetkę i dokonania Stanleya Milgrama, autora jednego z najbardziej szokujących eksperymentów psychologicznych XX wieku nad posłuszeństwem wobec autorytetów, przybliża Cezary W. Domański.

Zobacz więcej

Cień umysłu

Brak cienia jest dowodem nieistnienia - śpiewa Grzegorz Turnau. Czy zawsze? A co z umysłem? Gdyby nasz umysł rzucał cień, jak by on wyglądał? Najpewniej byłby to cień w kształcie ciała. Ideę umysłu ucieleśnionego, powracającą w kognitywistyce, w badaniach nad percepcją, w teoriach świadomości i umysłu społecznego, objaśnia Łukasz Przybylski.

Zobacz więcej

Proście, a będzie wam dane

Psychologowie potwierdzają, że warto prosić. Proszenie przynosi zdumiewające skutki. Ale musimy składać prośby w odpowiedniej kolejności - twierdzi Jarosław Kulbat.

Zobacz więcej

Nie potrząsaj mną!

Potrząsanie dzieckiem w okresie niemowlęcym zbyt często traktuje się tak, jak klaps dany dziecku kilkuletniemu. Syndrom dziecka potrząsanego to choroba, na którą narażone są przede wszystkim dzieci w okresie niemowlęctwa. Jej przyczyną jest uraz mózgu powstały w wyniku potrząsania dzieckiem.

Zobacz więcej

Drugie dno Carrolla

Celem psychologii, socjologii i podobnych im nauk jest odpowiedź na pytanie: co zrobić, żeby żyło nam się lepiej? Najbardziej niesamowita w tym jest psychologia bez nauki. Jeśli czytasz coś, co pomoże ci żyć lepiej, to jest to praktyczna psychologia. Mam nadzieję, że daję czytelnikowi mapę drogi, którą ma iść, a co najmniej prowokuję do myślenia, jak mógłby żyć lepiej - twierdzi w rozmowie z „Charakterami” Jonathan Carroll. Jonathan Samuel Carroll (ur. 1949), pisarz amerykański. Mieszka w Wiedniu, gdzie od 1975 wykłada literaturę angielską w Amerykańskiej Szkole Międzynarodowej. Jego książki utrzymane są w konwencji realizmu magicznego i poetyckiej fantasy. Napisał m.in. powieści: „Kraina Chichów” (1980, wyd. polskie zamieszczone w „Fantastyce”, 1987, wydanie książkowe 1993), „Głos naszego cienia” (1983, wyd. polskie 2000), „Kości Księżyca” (1987, wyd. polskie 2001). Szczególną popularnością jego książki cieszą się w Polsce - w latach 90. stał się jednym z najbardziej poczytnych współczesnych pisarzy zagranicznych.

Zobacz więcej

Praktycznie

fot. istock

Co ogranicza DDA?

Pani Katarzyna porusza istotne zagadnienie - pytając o istnienie pozytywnych cech bycia DDA w istocie dotyka bardzo ważnej kwestii - na ile nasze przeżycia z dzieciństwa wpływają na nasze postępowanie w dorosłym życiu? 

Zobacz więcej

Boję się terapii

Nie jestem pewna, czy zaliczam się już do DDA... Wciąż mieszkam z rodzicami, mimo że mam już prawie 23 lata. Jestem studentką pedagogiki, ale zawsze kontakty z ludźmi sprawiały mi trudności.

Zobacz więcej

A kiedy tata wytrzeźwieje...

O koszmarnej destrukcji dzieci z rodzin dewiacyjnych trzeba mówić i pisać, nie można nabierać wody w usta mówi -Lubomira Szawdyn, psychiatra i psychoterapeuta uzależnień.

Zobacz więcej