Efekt Barnuma

- to, jak pisze Richard Nisbett, jedno z najbardziej niezawodnych zjawisk społeczno-psychologicznych. Nazwa pochodzi od imienia właściciela cyrku, który zwykł mawiać, że „co minutę gdzieś rodzi się frajer”. Efekt polega na tym, że jeśli dowolnej osobie przedstawimy opis w rodzaju: „Chociaż ogólnie jesteś osobą pogodną, to niekiedy doświadczasz smutku i nie wiesz, dlaczego.Większość ludzi uważa cię za osobę towarzyską, ale w głębi duszy jesteś raczej nieśmiały/nieśmiała”, to zdecydowana większość ludzi uzna go za trafny i pasujący do nich. Nie zdają sobie przy tym sprawy, jak powszechny jest taki sposób spostrzegania własnej osoby. Uznają go za trafny, szczególnie gdy nie dostrzegają, że w opis wbudowane są pewne sprzeczności, które nadają mu wiarygodność. Jak pokazały badania Incheola Choi, bardziej podatni na efekt Barnuma są mieszkańcy Azji Wschodniej, akceptujący przeciwstawne cechy w opisie własnej osoby.

Przejdź do słownika

comments powered by Disqus