Wywiad poznawczy

to metoda przesłuchania opracowana w 1984 r. przez amerykańskich psychologów Edwarda Geiselmana i Ronalda Fischera. Celem wywiadu poznawczego jest ułatwienie procesu przypominania u świadków zdarzeń. Opiera się on na dwóch zasadach funkcjonowania pamięci: teorii wielokrotnego śladu pamięciowego oraz zasadzie specyficzności kodowania. Zgodnie z pierwszą z nich, do tego samego wspomnienia można dotrzeć na kilka sposobów. Druga głosi, że wydobywanie informacji z pamięci jest łatwiejsze, gdy sygnały obecne podczas odtwarzania (kontekst zewnętrzny i stan wewnętrzny) są zgodne ze wskazówkami towarzyszącymi zapamiętywaniu.
Wykorzystuje się tu cztery podstawowe techniki:
  • odtworzenie kontekstu – zarówno warunków zewnętrznych (okoliczności), w których doszło do zdarzenia, jak i stanu wewnętrznego osoby zeznającej;
  • pełna relacja – mówienie o wszystkim, co przychodzi świadkowi do głowy, niepomijanie żadnego, nawet pozornie nieistotnego szczegółu;
  • zmiana kolejności – opowiedzenie tego samego zdarzenia np. od końca;
  • zmiana perspektywy – opowiedzenie tego samego zdarzenia, ale z innej perspektywy, np. sprawcy lub ofiary.

Wyniki badań dowodzą, że zastosowanie wywiadu poznawczego pozwala na zwiększenie liczby odpamiętanych informacji nawet o kilkadziesiąt procent w porównaniu do przesłuchania standardowego.

Przejdź do słownika

comments powered by Disqus