Eros

Storge, Ludus, Mania, Pragma i Agape – różne typy miłości wyróżniane już przez Greków, a opisane szczegółowo w typologii opracowanej przez socjologa Johna Lee. Psychologowie Susan i Clyde Hendrick ułożyli skalę do pomiaru tych typów. Trzy pierwsze z nich są podstawowymi, a ich kombinacja tworzy pozostałe trzy typy wtórne. Lee pisał: „Tak jak wszystkie kolory pochodzą od trzech podstawowych, tak wszystkie style miłości dadzą się wyprowadzić z trzech podstawowych stylów”. Do podstawowych zaliczamy m.in. eros, czyli miłość namiętną i romantyczną. Jej istotą jest silny, nieodparty pociąg fizyczny i zafascynowanie ukochaną osobą. To ten typ nazywany bywa miłością od pierwszego wejrzenia. Drugi typ podstawowy, storge, to miłość przyjacielska, łagodna i czuła. Zamiast tumultu uczuć, partnerzy doświadczają trwałego, pogłębiającego się przywiązania i wzajemnej troski. Trzeci typ, Ludus, to miłość traktowana jako gra i zabawa, niepozbawiona prób manipulowania partnerem i chęci przechytrzenia go. Jak pokazują losy bohaterów „Niebezpiecznych związków”, silne zaangażowanie w związek raczej tu przeszkadza. Z połączenia erosa i storge powstaje agape, miłość altruistyczna, bezinteresowne oddanie się partnerowi, pełne cierpliwości i troski o jego dobro. O tej miłości pisal św. Paweł w liście do Koryntian. Połączenie storge i ludus daje w efekcie pragmę – miłość praktyczną, przeżywaną jako racjonalna lokata uczuć, kalkulacja strat i zysków, takie małżeństwo z rozsądku. I w końcu z erosa i ludus wynika mania, czyli miłość obsesyjna, opętanie nie tyle partnerem co własnym uczuciem. Maniakalny kochanek jest pochłonięty myślami o ukochanej, lęka się ją stracić. Potrzebuje stale jej uwagi i potwierdzania miłości. Badania Johna Lee wykazały, że kobiety bardziej skłonne są do miłości typu storge i pragma, a mężczyźni częściej doświadczają miłości erotycznej i ludycznej.

Przejdź do słownika

comments powered by Disqus