(red.) Wieści

Samouszkodzenia wśród nastolatków – kiedy największe ryzyko?

Samookaleczenia wśród młodych ludzi są zjawiskiem badanym przez wielu naukowców na całym świecie. Jak wygląda ono wśród polskiej młodzieży? Skrót z najnowszych badań przeprowadzonych przez polskich badaczy w Lublinie.

Samouszkodzenia są celowymi uszkodzeniami ciała, obejmującymi nacinanie, wycinanie przypalanie oraz rozdrapywanie skóry. W Międzynarodowej Statystycznej Klasyfikacji Chorób i Problemów Zdrowotnych (ICD-10) samouszkodzenia dzielone są na te, które obejmują zarówno samookaleczenia bez intencji samobójczych, jak i próby samobójcze. Zachowania samouszkadzające dokonywane są w celu uwolnienia się od negatywnych myśli lub uczuć lub w celu rozwiązania problemu interpersonalnego, albo w celu wywołania pozytywnych uczuć lub emocji.

Rozpowszechnienie zjawiska samouszkodzeń wśród nastolatków w różnych krajach stanowi przedmiot licznych badań. Szacuje się, że w USA autoagresywnym zachowaniom poddaje się 8 procent adolescentów i od 16 do 23 procent młodzieży w Chinach. W krajach europejskich samouszkodzeń dokonuje niemal 26 procent niemieckich nastolatków i 32 procent młodych Włochów. W Szwecji odsetek ten jest jeszcze większy i wynosi ponad 35 procent.

W Polsce wciąż brakuje dokładnych statystyk dotyczących rozpowszechnienia dokonywania samouszkodzeń, a jedną z  prób dostarczenia takich danych podjął zespół polskich naukowców: B. Pawłowska i M. Olajossy z Kliniki Psychiatrii i Rehabilitacji Psychiatrycznej UM w Lublinie wraz z E. Potembska z Kliniki Psychiatrii i Rehabilitacji Psychiatrycznej PSK nr 1 w Lublinie oraz  Maciej Zygo ze Szpitala Neuropsychiatrycznego im. prof. M. Kaczyńskiego w Lublinie i E. Dziurzyńska z Zakładu Psychologii Uniwersytetu Rzeszowskiego. Przeprowadzili oni badania wykorzystując ankietę własnej konstrukcji, w których wzięło udział 5 685 osób w wieku od 16 do 19 lat (70 procent dziewcząt i 30 procent chłopców). Pod uwagę wzięto rozmaite czynniki społeczne i demograficzne, takie jak struktura rodziny badanych osób, używanie środków psychoaktywnych, miejsce zamieszkania, poziom wykształcenia rodziców itd.

Zebrane wyniki pokazują, ze w Polsce samouszkodzeń dokonuje 13,7 procent młodzieży w wieku 16-19 lat. Znacząco częściej zachowań samouszkadzających dopuszczają się dziewczęta - niemal 16 procent, podczas gdy wśród chłopców odsetek ten wyniósł prawie 7 procent. Osoby dokonujące samouszkodzeń w porównaniu z osobami niestosującymi samookaleczeń częściej informują o stosowaniu środków psychoaktywnych, upijaniu się, planach a nawet próbach samobójczych. Częściej także uciekają z domu, zaniedbują naukę i częściej spożywają alkohol. Młodzież dokonująca samouszkodzeń częściej niż niedokonująca samookaleczeń wychowuje się w rodzinie niepełnej i doświadcza ze strony rodziców i rówieśników przemocy fizycznej i psychicznej. Wśród dziewcząt istotne znaczenie odgrywa także występowanie przemocy na tle seksualnym.

Na podstawie: Beata Pawłowska, Emilia Potembska, Maciej Zygo, Marcin Olajossy, Ewa Dziurzyńska: Rozpowszechnienie samouszkodzeń dokonywanych przez młodzież w wieku od 16 do 19 lat. W: Psychiatria Polska, 2016; 50(1): 29-42; http://psychiatriapolska.pl/uploads/images/PP_1_2016/29Pawlowska_PsychiatrPol2016v50i1.pdf


Wstecz

comments powered by Disqus