Wieści

Co jeść podczas ciąży?

Pomimo niewątpliwych zalet suplementacji w okresie prenatalnym i podczas laktacji należy zawsze umacniać przekonanie, że suplementy diety są niezwykle cennym, ale jedynie uzupełnieniem właściwie skomponowanej diety. Zaleca się, aby uzupełnianie diety podlegało indywidualnemu dostosowaniu do stanu zdrowia kobiety i jej nawyków żywieniowych oraz było nadzorowane przez lekarza lub dietetyka. Przeciwwskazaniem do stosowania suplementacji multiwitaminowej jest hiperwitaminoza A i D, zatrzymanie elektrolitów, niewydolność nerek, hiperkalcemia oraz niektóre zaburzenia gospodarki żelaza (hemochromatoza, hemosyderoza).

Kwasy tłuszczowe omega-3

W przeciętnej polskiej diecie występują niedobory dotyczące niezbędnych nienasyconych kwasów tłuszczowych (NNKT) z rodziny omega–3 szczególnie najcenniejszych: kwasu eikozapentaenowego (EPA) oraz dokozaheksaenowego (DHA), których głównym źródłem są ryby morskie i inne owoce morza. Polskie Towarzystwo Pediatryczne (PTP) zaleca łączne spożycie 1,0 do 1,5 g kwasów z rodziny n-3 dziennie. Badania wykazują, że spożycie tych związków w ciąży ma pozytywny wpływ na rozwój układu nerwowego i narządu wzroku dziecka. Przy czym to jedynie kwas DHA może być transportowany przez ludzkie łożysko do płodu, co jest uzależnione od zawartości DHA w diecie matki.

Polskie Towarzystwo Ginekologiczne określa dobowe zapotrzebowanie kobiet ciężarnych i karmiących na 200-300 mg DHA dziennie. Z kolei Europejski Urząd do Spraw Bezpieczeństwa Żywności (2010) oceniając dostępne badania i rodzący się konsensus naukowy w tej sprawie, uznał za udowodniony korzystny wpływ suplementacji 100-200 mg DHA dziennie u kobiet w ciąży. W przypadku jednak niskiego spożycia ryb i innych źródeł DHA, zalecana jest suplementacja 500 mg DHA dziennie już od pierwszego miesiąca ciąży oraz regularne spożycie produktów bogatych w ALA (siemię lniane, olej sojowy, rzepakowy) - szczególnie przez weganki oraz wegetarianki. Nie wykazano skutków ubocznych dla kobiety ciężarnej i płodu nawet przy dawkach 1000 mg dziennie i wyższych.

Z uwagi na udokumentowany wpływ odpowiedniej podaży DHA na rozwój umysłowy dziecka już od pierwszych dni po urodzeniu kobieta karmiąca powinna kontynuować suplementację DHA, aby zapewnić prawidłową jego zawartość w pokarmie. Gromadzenie DHA w obrębie ośrodkowego układu nerwowego jest najwyższe po 20 tyg. ciąży i trwa aż do 4 roku życia dziecka.

Ze względu na ryzyko zanieczyszczenia ryb morskich metalami ciężkimi (w tym rtęcią lub/i dioksynami), które mogą być szkodliwe dla płodu zaleca ograniczenie spożycia łososia i tuńczyka do 1 porcji w tygodniu przez kobiety ciężarne i karmiące piersią. W przypadku trudności z dostarczeniem odpowiednich ilości tego składnika, PTG zaleca wykorzystanie suplementów diety o odpowiedniej jakości pod kątem zanieczyszczeń metalami ciężkimi oraz o kontrolowanej zawartości EPA+DHA.

Składniki Mineralne i Witaminy

Uwzględniając fakt, że zapotrzebowanie na składniki odżywcze w okresie ciąży i karmienia znacznie wzrasta, Polskie Towarzystwo Ginekologiczne (PTG) uznaje za zasadne stosowanie w II i III trymestrze ciąży preparatów zawierających między innymi: żelazo i jod, kwas foliowy, witaminę D, A i E, magnez, wapń. Liczne badania naukowe wykazały, że suplementacja witamin w całym okresie prenatalnym może zmniejszać ryzyko przedwczesnego porodu, urodzenia dziecka o mniejszej masie urodzeniowej oraz wad wrodzonych.

Kwas foliowy

W okresie prekoncepcyjnym u kobiet zaleca się suplementację kwasem foliowym w celu zmniejszania ryzyka rozwoju wady cewy nerwowej, przy czym efekt profilaktyczny jest doskonale udowodniony naukowo. Instytut Żywienia i Żywności stwierdza zapotrzebowanie na 600 µg kwasu foliowego w ciąży. Dlatego oprócz regularnego spożywania zielonych warzyw liściastych oraz roślin strączkowych zaleca suplementację kwasu foliowego w ciąży w wysokości 400 µg dziennie, podczas gdy zapotrzebowanie .

Żelazo

Amerykański National Research Council zaleca w okresie ciąży dawkę 30 mg/dobe dla kobiet bez niedokrwistości. Wg Stanowiska Zespołu Ekspertów PTG z 2010 zaleca raczej długotrwałe suplementowanie niskimi dawkami uzupełniającymi wzrost zapotrzebowania w ciąży (wzrost zapotrzebowania wynosi ok 10 mg dziennie).

Cynk

Zapotrzebowanie na cynk u kobiet w ciąży i karmiących nie wzrasta w stosunku do okresu przed ciążą jednak w przypadku diety ubogiej w cynk, objawy niedoboru rozwijają się stosunkowo szybko i objawiają się zaburzeniami w rozwoju i funkcjonowaniu układu nerwowego u płodu oraz wzrostem ryzyka urodzenia dziecka o małej masie urodzeniowej. Ograniczenie wchłaniania cynku może nastąpić wskutek wysokiego spożycia produktów zbożowych (fitynianów), błonnika, wapnia lub być wynikiem palenia papierosów czy picia alkoholu.

Witamina A

Podczas ciąży nie następuje wzrost zapotrzebowania na witaminę A, natomiast wzrasta prawie dwukrotnie u kobiet karmiących piersią (do 1300 µg retinolu). Roślinne formy witaminy A (beta-karoten) nie są toksyczne nawet w dużych dawkach i z tego powodu są uważane za bezpieczne.

Jod

Polska Komisja Kontroli Zaburzeń z Niedoboru Jodu zaleca dodatkowe podawanie każdej kobiecie w ciąży i w okresie karmienia piersią 100-150 µg jodu na dobę pod postacią suplementów diety. PTG w rekomendacji z 2011 roku podtrzymuje zalecenie suplementacji preparatami jodku potasu w ilości 150 µg dla całej populacji ciężarnych i karmiących.

Witamina B12

Witamina B12 występuje tylko w produktach zwierzęcych, stąd stwierdza się niewystarczająca jej zawartość w mleku weganek i wegetarianek, co może negatywnie wpłynąć na rozwój dziecka zwiększając ryzyko uszkodzeń neurologicznych płodu. W związku z tym zaleca się suplementację tej witaminy dawką co najmniej 2,6 µg na dzień u kobiet pozostających na diecie roślinnej.

Witamin D

Amerykańska i polska norma przewiduje 5 µg dziennie, tyle samo ile w okresie przed ciążą. Polskie badania wykazują jednak, że niedobory tej witaminy u kobiet ciężarnych są rozpowszechnione i wynoszą od 5-50 %. Wg zaktualizowanych w 2009 r. zaleceń polskiego zespołu ekspertów w zakresie profilaktyki niedoborów witaminy D, dodatkowa podaż witaminy D u kobiet ciężarnych i matek karmiących powinna wynosić 20-25 µg na dobę od II trymestru ciąży, jeżeli dieta jest uboga w tę witaminę lub brak jest odpowiedniej ekspozycji skóry na promieniowanie słoneczne. Optymalnym postępowaniem w czasie ciąży i karmienia piersią byłoby indywidualne dobieranie dawki witaminy D przez lekarza.

Wapń


Absorpcja wapnia zwiększa się dwukrotnie w ciąży, co pomaga zrealizować wysokie zapotrzebowanie ciężarnej na ten pierwiastek, szczególnie w ostatnim trymestrze, kiedy to ponad 300 mg dziennie wapnia jest przekazywane do płodu. Badania wykazują, że spożycie wapnia przez kobiety w Polsce jest poniżej zapotrzebowania i wg niektórych badań stanowi jedynie 50-60% dziennej normy. Kobiety nie spożywające dostatecznej ilości wapnia z dietą powinny rozważyć jego suplementację.

Ocena składu, przeznaczenia i bezpieczeństwa preparatu

Producent preparatu Doppelherz aktiv Mama dla kobiet w ciąży i karmiących udostępnił:

- charakterystykę i recepturę produktu

- etykietę i ulotkę produktu

- kopię notyfikacji Głównego Inspektora Sanitarnego dopuszczającej produkt do obrotu na terenie

Polski (produkt o tym samym składzie znajduje się też w obrocie w Niemczech).

Na podstawie piśmiennictwa i analizy składu produktu stwierdzono, że preparat Doppelherz aktiv Mama jest dobrze zbilansowanym zestawem składników odżywczych dostosowanym do rosnącego zapotrzebowania u kobiet ciężarnych i karmiących, a także u kobiet stosujących diety wegetariańskie.

Produkt odpowiada definicji suplementu diety, zawartej w prawie żywnościowym i może być stosowany u kobiet planujących ciążę, w ciąży i matek karmiących piersią jako uzupełnienie diety. Skład preparatu jest zgodny z europejskimi rekomendacjami mającymi na celu zapewnienie zapotrzebowania na witaminy, minerały i DHA. Ryzyko przekroczenia dawek bezpiecznych nie powinno mieć miejsca przy prawidłowym dawkowaniu doustnym: 2 kapsułki na dobę.

Zalecane dawki składników odżywczych zawarte w preparacie Doppelherz aktiv Mama odniesiono do polskich i amerykańskich zaleceń żywieniowych i obliczono procent realizacji norm dla kobiet w ciąży i karmiących – tabela 1.

Tabela 1. Procent realizacji zaleceń żywieniowych przez preparat Doppelherz aktiv Mama

Składnik

Zawartość 2 kapsułek (dawka dzienna)

% ZDS1

(wg MZ)

% zalecanego dziennego spożycia wg DRI2 / IŻiŻ3 (jeśli różne)

populacja ogólna

kobiety ciężarnej

kobiety karmiącej piersią

Kwas tłuszczowy DHA

200 mg

brak normy

-  / 100%

- / 100%

Kwas foliowy

600 µg

300%

100%

120%

Biotyna

60 µg

120%

200%

171%

Witamina B1

1,2 mg

109%

86%

86% / 80%

Witamina B2

1,5 mg

107%

107%

94%

Niacyna (B3)

15 mg

94%

83%

88%

Kwas pantotenowy (B5)

6 mg

100%

100%

86%

Witamina B6

1,9 mg

136%

100%

95%

Witamina B12

3,5 µg

140%

134%

125%

Beta-karoten

2 mg

brak normy

-

-

- w przeliczeniu na retinol/wit. A

334 μg

42%

43%

26%

Witamina C

110 mg

138%

129%

92%

Witamina D3

5 µg

100%

100%

[20-25%]4

100%

[20-25%]4

Witamina E

13 mg

108%

87% / 130%

68% / 118%

Żelazo

15 mg

107%

56%

166% / 150%

Jod

100 µg

67%

45%

34%

Wapń

200 mg

25%

20%

20%

Magnez

90 mg

24%

25%

28%

Cynk

10 mg

100%

91%

83%

1 ZDS - zalecanego dziennego spożycie dla ogólnej populacji wg dyrektywy UE i rozp.Ministra Zdrowia

2 DRI - zalecane dzienne spożycie (Dietary Reference Intakes, dawniej: RDA) wg amerykańskich norm.

3 IŻŻ - zalecane spożycie wg norm ustalonych przez Instytut Żywności i Żywienia.

4 Polskie zalecenia dotyczące profilaktyki niedoborów witaminy D – 2009 - rekomendacje dla kobiet w ciąży i karmiących, jeśli nie jest zapewniona odpowiednia podaż z diety lub w wyniku ekspozycji na słońce (optymalnie pod kontrolą 25-OHD i Ca w surowicy oraz kalciurii).

MATERIAŁ PR


Wstecz

comments powered by Disqus