Charaktery - 9 / 2005 / Spis treści

Wstęp

Dokładka 9

Istnieją pewne emocje, które wprawiają w zakłopotanie nasz wygodny „zachodni umysł”. Umysł, który swego czasu dość chętnie przyjął presokratejską propozycję odseparowania poznania od emocji i przydzielił im ich własne, odrębne rzeczywistości. A tu proszę, taka zazdrość, empatia, zakłopotanie, poczucie wstydu, winy czy dumy - aby mogły powstać - wymagają od każdego z nas porównania swojego zachowania z jednostkowymi lub grupowymi standardami, zasadami czy celami.

Zobacz więcej

Emocji portret rodzinny

Emocje złożone decydują o naszych relacjach z ludźmi, pozwalają nam zrozumieć ich przeżycia. To inni wzbudzają te emocje lub są ich odbiorcami. Bez drugiego człowieka po prostu by ich nie było - pisze Tomasz Maruszewski.

Zobacz więcej

Pułapki zazdrości

Zazdrość jest jednocześnie fascynująca i przerażająca. Motywuje do twórczych działań i wzmacnia więzi międzyludzkie. Ale gdy wymknie się spod kontroli, niszczy ludzi i związki, a nawet może doprowadzić do zbrodni.

Zobacz więcej

Miłości historia osobista

Bezpieczny styl tworzenia więzi to wielki kapitał, sposób na dobre, otwarte i odważne życie. Wiele osób buduje jednak relacje, w których nie czują się bezpieczne, w których ranią i są ranione. Na początku historii ich miłości coś musiało się zdarzyć.

Zobacz więcej

Człowiek, który rozumiał dzieci

Wybitny psycholog, wielki uczony, człowiek, którego prace zainspirowały w ostatnim półwieczu więcej badań niż prace jakiegokolwiek innego psychologa. Jean Piaget. W tym roku przypada 25. rocznica jego śmierci (zmarł 16 września 1980 roku w Genewie).

Zobacz więcej

Zabawa, czyli ciężka praca

Gdy widzimy bawiące się dziecko, nawet nie podejrzewamy, że ono ciężko pracuje: właśnie zdobywa rozmaite umiejętności, rozwija intelekt i tożsamość, przeżywa wielkie emocje, kompensuje lęki i szlifuje swój charakter.

Zobacz więcej

Sens zawsze i wszędzie

Poszukujemy przyczyny we wszystkim, co widzimy i słyszymy. Dlaczego?

Zobacz więcej

Myśl, a dobrze wybierzesz

Warto zastanowić się, dlaczego za jakąś partią stoimy murem, a inne odsądzamy od czci i wiary. Dzięki takiej refleksji niestraszne nam będą przedwyborcze manipulacje, a w wyborach oddamy głos naprawdę świadomie i samodzielnie.

Zobacz więcej

Ekspert w swoich sprawach, czyli terapia poznawczo-behawioralna

W sierpniu rozpoczęliśmy nasz przewodnik po psychoterapii. Pisaliśmy o tym, z jakimi problemami warto się na nią zgłosić. Wspomnieliśmy, że istnieje wiele szkół psychoterapii. Co nam oferują? Którą z nich wybrać? Jakich efektów możemy się spodziewać, zgłaszając się na dany rodzaj psychoterapii? Jak długo trwa terapia? Ile trzeba za nią zapłacić? Czym się kierować, wybierając ośrodek i psychoterapeutę? Na te pytania odpowiemy w kolejnych numerach „Charakterów”. W poprzednim omówiliśmy psychoterapię psychoanalityczną. Tym razem prezentujemy terapię poznawczo-behawioralną, a w październiku napiszemy o egzystencjalno-humanistycznej.

Zobacz więcej

To ludzie tacy jak my

Codzienność niemal wszystkich osób chorych na schizofrenię to niezrozumienie przez społeczeństwo, odizolowanie od innych i przeszkody w znalezieniu pracy, przyjaciół, szczęścia. Aby zmienić tę sytuację, w 1996 roku Światowe Towarzystwo Psychiatryczne (WPA) uruchomiło program „Schizofrenia - Otwórzcie Drzwi”, który dotarł już do dwudziestu państw. Jego podstawowym celem jest edukacja ludzi zdrowych, uświadomienie im, że schizofrenii nie trzeba się bać. W efekcie szerzenia takiej wiedzy nastąpi - mają nadzieję autorzy programu - zwiększenie otwartości na osoby chore psychicznie i ich akceptacji. W Polsce program pilotuje Polskie Towarzystwo Psychiatryczne we współpracy z Fundacją Komunikacji Społecznej. Głównym elementem polskiej części programu jest Ogólnopolski Dzień Solidarności z Osobami Chorymi na Schizofrenię, który w tym roku przypada 18 września. W czasie tej wyjątkowej niedzieli w wielu miastach odbędą się imprezy plenerowe, spotkania z artystami, występy, koncerty. Do udziału w nich niech czują się zaproszeni wszyscy, którzy chcą po prostu otworzyć drzwi... Anna Bielańska jest psychologiem klinicznym i psychoterapeutą. Pracuje na Oddziale Dziennym Kliniki Psychiatrii Dorosłych Collegium Medicum Uniwersytetu Jagiellońskiego. Jest przewodniczącą Stowarzyszenia na rzecz Rozwoju Psychiatrii i Opieki Środowiskowej.

Zobacz więcej

Mniej pustki we mnie

Andrzej poradził sobie ze schizofrenią. Opowiada, jak to zrobił.

Zobacz więcej

Stara dobra nieznajoma

O schizofrenii wiemy już dużo. Ciągle jednak nie jesteśmy pewni, co ją wywołuje, gdzie w mózgu ma swoje miejsce, które geny odpowiadają za jej przekazywanie, czym ona jest - jedną chorobą czy zespołem podobnych do siebie zaburzeń.

Zobacz więcej

Poznaję twój głos

Nie tylko treść czyichś słów decyduje o tym, jak je zrozumiemy. Ważne są też płynność, melodyka i dynamika wypowiedzi, głębokość i barwa głosu osoby mówiącej, używane przez nią wykrzykniki i przerywniki. Tworzą one układ impulsów nerwowych i docierają do mózgu. Tu powstają interpretacje zarejestrowanych sygnałów.

Zobacz więcej

Zyskowna cierpliwość

Gra na giełdzie przynosi większe zyski niż inne formy lokowania pieniędzy, choć trzeba na nie trochę poczekać. Młodzi ludzie dobrze o tym wiedzą i dlatego chętniej niż starsi inwestują w akcje.

Zobacz więcej

Hazardzista wierzy w cud

Niektórzy ludzie nie wyobrażają sobie weekendu bez wizyty na torze konnym i obstawienia wyników gonitw. Inni całe wieczory spędzają na grze w pokera lub tracą bajońskie sumy przy stole ruletkowym. Co przyciągającego jest w hazardzie? Gdzie przebiega granica między grą dla przyjemności a uzależnieniem?

Zobacz więcej

Gra o sumie zerowej

Na czym polega wiara, że życie społeczne to gra o sumie zerowej? Dlaczego czasem cieszymy się z cudzych niepowodzeń? Jaka jest natura człowieka? Prof. dr hab. Bogdan Wojciszke jest psychologiem, wykładowcą w Szkole Wyższej Psychologii Społecznej i dyrektorem Instytutu Psychologii PAN. Zajmuje się między innymi postawami i wartościami oraz dynamiką związków interpersonalnych. Napisał wiele książek, na przykład „Psychologię miłości”, „Człowieka wśród ludzi” i „Teorie schematów społecznych”.

Zobacz więcej

Życie po traumie

Cechy temperamentu, style radzenia sobie ze stresem i struktura wartości decydują o tym, jak silne będą objawy stresu pourazowego. Duże znaczenie ma też aktywność w pokonywaniu następstw kataklizmu. Im aktywniejszy jest człowiek, tym skuteczniej niweluje straty czy zdobywa pomoc społeczną.

Zobacz więcej

Zdrowie

Wioleta Baraniak dowodzi, jak ważna jest troska o serdeczne i ciepłe relacje z ludźmi, a Maciej Pilecki portretuje współczesnych Adonisów.

Zobacz więcej

Pamięć świadka

Pamięć naocznych świadków przestępstw narażona jest na wiele niebezpieczeństw, które mogą całkowicie ją zniekształcić. Jednak samo ich pojawienie się nie może podważyć wiarygodności składanych zeznań.

Zobacz więcej

Przyzwoitość, czyli społeczeństwo

Dopóki się znamy, widujemy, mieszamy, jest szansa na przyzwoitość i na społeczeństwo - uważa Jacek Żakowski.

Zobacz więcej

Zdarzył się azyl

Na początku roku 1970 mój partner z branży filmowej, nieżyjący już Peter Robinson, przeczytał dwie książki słynnego brytyjskiego „antypsychiatry” Ronalda Davida Lainga: „Podzielone - ja” i „Politykę doświadczenia”. Zrobiły one na Peterze ogromne wrażenie. Postanowił skontaktować się z Laingiem i przekonać go, by pozwolił nam nakręcić film o nim - Richard W. Adams wspomina swoje spotkania z R. D. Laingiem i pracę nad filmem „Asylum”.

Zobacz więcej

Wrócić, żeby odejść

Mamy tak dużo hałasu w naszym życiu, tak wiele się dzieje, że te odejścia są niezwykle potrzebne - chwila codziennej ciszy, odejście na miejsce osobne na jakiś czas, co jakiś czas - przekonuje Michał Płoski w rozmowie z Bogdanem Białkiem.

Zobacz więcej

Pustka, czyli pełnia

Są aspekty naszego życia kontemplacyjnego i modlitewnego, które można by wzbogacić dzięki studiowaniu zen. Nie tylko zen, ale i nasze tradycyjne, słowne, bogate w obrazy chrześcijańskie modlitwy i medytacje powinny nas doprowadzić do głębszej, bardziej kontemplacyjnej modlitwy. Dlatego też - choć medytacja na bazie słów Pisma Świętego i objawienia jest pomocna dla chrześcijanina, zwłaszcza początkującego - prawdziwej medytacji możemy dostąpić tylko wtedy, gdy rzeczywiście zrozumiemy prawdę Pisma i objawienia - twierdzi Robert E. Kennedy, amerykański jezuita i nauczyciel buddyzmu zen.

Zobacz więcej

Praktycznie

fot. CoffeeAndMilk/istockphoto

Sens ślubu

„Nie potrzebujemy papierka” - mówią przeciwnicy formalizowania związków. Są zdecydowani na wspólne mieszkanie, łóżko i finanse, ale nie chcą stanąć przed ołtarzem. Choć może się to wydawać paradoksem - ślub ma dla nich znaczenie.

Zobacz więcej