Charaktery - 5 / 2007 / Spis treści

Wstęp

Rzeczy pierwsze...2

Japońska pisarka Banana (a właściwie Maiko) Yoshimoto napisała o miłościach, że dzielą się na takie, których koniec widać i na takie, których końca nie widać. Sadzę, że podział ten ma ogólniejsze zastosowanie i być może nadaje się do opisania wszelkich związków między ludźmi ? także do spotkań. Są takie spotkania, które zapowiadają rychłe rozstanie i takie, które nie kończą się nigdy. Nawet wtedy, gdy los rozdzieli ludzi. Są spotkania, które nie pozostawiają śladu i takie...

Zobacz więcej

Spotkaniem wszystko się zaczyna

W wielu ludzkich opowieściach pojawia się takie zdanie: „Moje życie potoczyłoby się inaczej, gdybym nie spotkał na swej drodze ...”, w tym a nie innym momencie życia, tę a nie inną osobę. A przecież inni ludzie też ją spotykają. I co? I nic z tego dla nich nie wynika. To nie musi być ktoś ważny, wyjątkowy. On czy Ona ma znaczenie właśnie dla mnie. A co by było, gdybyśmy tej osoby nie spotkali na swojej drodze? Czy bylibyśmy tym, kim jesteśmy? Czy takie spotkania mogą być przypadkiem?

Zobacz więcej

Mistrz spotyka ucznia

Spotkanie z mistrzem zmienia zazwyczaj życie tak mistrza, jak i ucznia. Mistrzowie i profesorowie psychologii - Anna Brzezińska, Edward Nęcka i Dariusz Doliński - opowiadają o swoich mistrzach, nauczycielach, a także o uczniach i naukowych wnukach. Prof. dr hab. Dariusz Doliński specjalizuje się w psychologii wpływu społecznego i reklamy. Jest dziekanem Wydziału Zamiejscowego SWPS we Wrocławiu. Przewodniczy Komitetowi Nauk Psychologicznych PAN. Jest członkiem American Psychological Association oraz Society for Personality and Social Psychology. Napisał m.in. „Psychologię reklamy”, „Techniki wpływu społecznego”. Prof. dr hab. Edward Nęcka zajmuje się psychologią twórczości, inteligencji i procesów poznawczych, a także kognitywistyką. Pracuje w Instytucie Psychologii Uniwersytetu Jagiellońskiego i w Szkole Wyższej Psychologii Społecznej w Warszawie. Jest członkiem korespondentem Polskiej Akademii Nauk. Napisał m.in.: „Trening twórczości”, „Psychologię twórczości” i Inteligencję. Struktura - geneza - funkcje”. Prof. dr hab. Anna Brzezińska zajmuje się psychologią edukacji i rozwoju człowieka w cyklu życia. Pracuje w Instytucie Psychologii Uniwersytetu im. A. Mickiewicza w Poznaniu, a także w SWPS w Warszawie, gdzie kieruje Instytutem Społecznych Problemów Zdrowia i Edukacji. Jest autorką i redaktorką wielu książek, m.in. „Społecznej psychologii rozwoju” i „Psychologicznych portretów człowieka”.

Zobacz więcej

Znaczące osoby

Tęsknimy za spotkaniami, w których odsłaniamy to, co w nas prawdziwe, odrzucamy maski i konwenanse. Stajemy się wtedy bliżsi komuś i samym sobie, stajemy się dla siebie ważni. Takie spotkania nie zdarzają się często, ale dzięki nim życie nabiera sensu. Ideę takich spotkań rozwijał w swojej psychoterapii Carl Rogers.

Zobacz więcej

Odnaleźć połówkę jabłka...

Czy istnieje miłość od pierwszego wejrzenia? Oczywiście! Prawie każdemu z nas zdarzyło się przeżyć nagły i niespodziewany stan zakochania. Ale do dziś nie bardzo wiemy, skąd wówczas wiedzieliśmy od razu, że to właśnie Ten bądź Ta?

Zobacz więcej

Kiedy mężczyzna spotyka kobietę

Czego dziś kobiety oczekują od mężczyzn, czego mężczyźni oczekują od siebie? Zofia Milska-Wrzosińska i Andrzej Wiśniewski kontynuują poszukiwanie tego, co jest męskie, specyficzne tylko dla mężczyzn, a co nie.

Zobacz więcej

Mały książę mamusi

Nieobecność ojca w życiu syna, bez względu na to czym uwarunkowana, może stanowić duże zagrożenie dla jego harmonijnego rozwoju. Maminsynkom, pieszczoszkom mamusi, niezdarom i fajtłapom uzależnionym od matek przygląda się z bliska Ewa Szperlich.

Zobacz więcej

Wielkie halo

Telefon komórkowy ma dziś co drugi Polak. Rewolucja komunikacyjna dokonała się w czasie krótszym niż dojrzewa pokolenie. Dziś wyjście z domu bez komórki wiąże się... ze stresem. O tym, dlaczego tak szybko poddaliśmy się telefonowi pisze Tomasz Szlendak.

Zobacz więcej

Ukryć się w tłumie na scenie

Bywa, że znany aktor czy muzyk twierdzi, że jest osobą skrytą i nieśmiałą. Chciałby pozostać anonimowy i rozpaczliwie pragnie grać główną rolę. Jak pogodzić te sprzeczne tendencje? Prof. Philip Zimbardo jest psychologiem, emerytowanym profesorem Stanford University. Zajmuje się m.in. psychologią zła, terroryzmu i dehumanizacji, wpływem społecznym i perswazją. Od czasu słynnego stanfordzkiego eksperymentu więziennego bada, dlaczego w pewnych sytuacjach dobrzy ludzie czynią źle. Wyniki tych 40-letnich studiów zawarł w książce „The Lucifer Effect: Understanding How Good People Turn Evil”, która ukazała się właśnie w USA. Jest autorem najpopularniejszego podręcznika psychologii pt. „Psychologia i życie”. Od lat bada też przyczyny nieśmiałości; wyniki opisał w książce pt. „Nieśmiałość”.

Zobacz więcej

Sprawność na językach

Osoby, które na co dzień posługują się dwoma językami, dłużej zachowują sprawność intelektualną - uważają kanadyjscy naukowcy. Opóźnienie wystąpienia objawów starczej demencji u dwujęzycznych jest prawdopodobnie związane z koniecznością ciągłej gimnastyki umysłu.

Zobacz więcej

Zakochani we własnej wartości

Głębokie przekonanie Amerykanów, że są we wszystkim najlepsi i że nikt im nie dorówna, to efekt sukcesu, jaki w ostatnich dziesięcioleciach odniosła amerykańska szkoła w dziedzinie wzmacniania poczucia własnej wartości w młodych ludziach.

Zobacz więcej

Człowiek, który stał się optymistą

Carl Rogers lubił powtarzać swoim przyjaciołom, że jego rodzice wieszczyli mu bardzo intensywne, lecz krótkie życie. Przepowiednia sprawdziła się połowicznie: przeżył ponad 80 lat, wypełniając je twórczą pracą i aktywnym działaniem w imię humanitarnych wartości. Jakie było życie twórcy psychoterapii zorientowanej na klienta?

Zobacz więcej

Neurony, które łączą ludzi

Kto by nie chciał zajrzeć czasem do głowy innej osoby, poznać jej myśli i zamiarów... Okazuje się, że wystarczy w tym celu posłużyć się własnym mózgiem. Jego neurony lustrzane pozwalają nam przeniknąć czyjś umysł, dostroić się do uczuć i wyczuć, o co komuś chodzi.

Zobacz więcej

Pachnidło jak wędzidło

Czym byłby świat pozbawiony zapachu? Zapachy pociągają, kuszą, albo przeciwnie - budzą odrazę, wstręt. Nie ma takiego zapachu, który byłby nam obojętny. A jak to się dzieje, że czujemy zapachy?

Zobacz więcej

(Wy)trwały udział wyobraźni

Czy para trenująca taneczny układ osiągnie sukces w „Tańcu z gwiazdami”? Niekoniecznie, bo w jakimś momencie zapał do ćwiczeń może tancerzom minąć. No a gdyby tak - oprócz ćwiczeń - para ta wyobraziła sobie tysiąc razy, jak wykonuje kolejne pas... Czy wówczas - dzięki tym wyobrażeniom - wzrosną jej szanse na końcowy sukces? Tak! Badania pokazują, że możemy zwiększyć naszą wytrwałość, ale nie poprzez natężanie się i siłę woli, lecz poprzez wyobrażanie sobie, że jesteśmy wytrwali.

Zobacz więcej

Stres ukryty w fałdach

Dlaczego tyjemy? Bo jemy ponad miarę. Często jednak jest to tylko skutek, a nie przyczyna przybierania na wadze. Tyjemy dlatego, że jedzenie traktujemy jako antidotum na życiowe problemy. A im więcej jemy, tym więcej stresu i problemów. Koło się zamyka, bo stosowane „cud-diety” odchudzające nie dość, że nie likwidują źródła i przyczyny stresu, to i efektu w postaci talii osy nie przynoszą...

Zobacz więcej

Natura ludzka a religia

Czym jest religia? Jak powstała? Jakie pełni funkcje? Jaka stoi przed nią przyszłość? Te dylematy roztrząsa wybitny filozof, prof. Jan Woleński. Publikujemy skrócony tekst odczytu, wygłoszonego przez profesora 15 marca tego roku w Centrum Kultury Żydowskiej w Krakowie. Wykład zainaugurował cykl „Wielkie wyzwania współczesności”.

Zobacz więcej

Praktycznie

Zapomnieć przeszłość

Główna kwestia, którą chcę poruszyć, pisząc do Was jako DDA, dotyczy mojego wewnętrznego ogromnego przymusu, który nie opuszcza mnie od lat. Jest to potrzeba odcięcia się od przeszłości.

Zobacz więcej

Uzależniony, uzależniona...

Dlaczego jedni ludzie się uzależniają, a inni nie? Od czego można się uzależnić? Czy każde uzależnienie jest śmiertelne?
Jak leczyć uzależnienia? Na te i wiele innych pytań odpowiada Lubomira Szawdyn, psychiatra i psychoterapeuta uzależnień.

Zobacz więcej