Charaktery - 4 / 2002 / Spis treści

Wstęp

Dokładka

"Weh spricht – vergeh" (ból mówi – przemiń) – napisał Nietzche. Może to oznaczać wezwanie do ucieczki od cierpienia, jego wypierania. Może jednak oznaczać, że życie zasadza się na ciągłej przemianie, nieustającym przemijaniu. Żyć to znaczy być w zmianie, w ciągu przekształceń. Wszystko przemija i nic nie jest stałe. Gdy doświadczam bólu – jestem bólem. Ale nie jestem z całą pewnością tylko samym bólem. Gdy jestem szczęśliwy – jestem radością. Ale nie jestem z całą pewnością tylko samą radością. Bo ból kiedyś przeminie. Szczęście też zna swój kres.

Zobacz więcej

W MAŁYM CIELE DUŻY BÓL

Kiedy dziecko coś boli, trudno mu wyobrazić sobie, że to się kiedyś skończy. Doświadczając bólu, spostrzega czas jako bardziej „rozciągnięty”, a żyjąc bardziej w teraźniejszości, myśli, że ból będzie trwał wiecznie i nie ma od niego ucieczki. Dziecko przeżywa ból w perspektywie nieskończoności.

Zobacz więcej

NIECH CIĘ GŁOWA NIE BOLI

O przyczynach i znaczeniu bólu mówi dr Aleksandra Łuszczyńska-Cieślak, psycholog. Pracuje na Wydziale Psychologii Uniwersytetu Warszawskiego. Jej praca doktorska nt. „Style radzenia sobie ze stresem i poczucie koherencji a zdrowie kobiet zgwałconych i bitych” została wyróżniona przez rektora UW. Aleksandra Łuszczyńska-Cieślak zajmuje się problematyką psychologicznych konsekwencji przemocy, sposobami pomocy ofiarom i strategiami radzenia sobie ze stresem. Uczestniczyła w programie badań nad adaptacją narzędzia do pomiaru lęku przed bólem: The Fear of Pain Questionnaire Daniela W. McNeila.

Zobacz więcej

LINIJKA BÓLU

Ból można zmierzyć i kontrolować. Trzeba jednak pamiętać, że idea bólu mieszka w chorym, potęgowana obawą i strachem przed jego nawrotem. Nie wolno więc pozostawić go sam na sam z bólem. Jakimi metodami mierzymy ból – wyjaśnia JADWIGA PYSZKOWSKA.

Zobacz więcej

A TERAZ JUŻ NIC NIE CZUJESZ

Historii i współczesnym zastosowaniom hipnozy do znoszenia lub łagodzenia bólu przygląda się JERZY SIUTA.

Zobacz więcej

PRZESTRZEŃ DLA BÓLU

Fragmenty książki STEPHANA LEVINE'A – wyjątkowej w swej odwadze mówienia o rzeczach najtrudniejszych.

Zobacz więcej

CZAS NA WĄCHANIE RÓŻ

W jakim czasie żyjemy? Dlaczego niektórzy z nas nie potrafią uwolnić się od przeszłości? Co tracą ludzie myślący o przyszłych sukcesach? Jak cieszyć się chwilą obecną? O różnorodnym doświadczaniu czasu, ludziach skoncentrowanych na przeszłości, przyszłości i teraźniejszości – opowiada PHILIP G. ZIMBARDO, psycholog społeczny, profesor psychologii na Uniwersytecie Stanforda. Główne obszary jego zainteresowań to psychologia zła i dehumanizacja, dynamika nieśmiałości, psychologia perspektywy czasowej oraz eksperymentalne badanie procesu psychopatologicznego. Przeprowadzone przez niego eksperymenty ze sztucznym więzieniem i deindywiduacją należą do najbardziej znanych badań w psychologii społecznej. Zimbardo jest autorem popularnego podręcznika wprowadzającego do psychologii pt. „Psychologia i życie”.

Zobacz więcej

Oceniam, więc błądzę

Nad uporczywością błędów popełnianych przy ocenie prawdopodobieństwa zdarzeń i przy osądzaniu ludzi zastanawia się Wilhelmina Wosińska.

Zobacz więcej

SPRAWIEDLIWOŚĆ I LOGIKA

Dlaczego w sytuacji, gdy dostajesz 100 dolarów i masz podzielić się nimi z drugą osobą, decydujesz się na proporcję "pół na pół" – tłumaczy TADEUSZ TYSZKA.

Zobacz więcej

MENEDŻER Z ZASADAMI

Wartości, jakim hołduje menedżer, znajdują odzwierciedlenie w wybranym przez niego stylu kierowania. Pełnią też funkcję nadrzędną w stosunku do odczuwanych potrzeb, nastawień i oczekiwań. – przekonuje MAGDALENA KOZIK.

Zobacz więcej

NIE MAM WYJŚCIA, MUSZĘ CIĘ PORAZIĆ ŚMIERTELNIE PRĄDEM

Eksperyment Stanleya Milgrama ujawniający skale posłuszeństwa wobec autorytetu należy do najbardziej znanych i kontrowersyjnych badań w psychologii. Po 40 latach, które minęły od jego przeprowadzenia, wciąż można się zastanawiać, czy wolno ludzi stawiać w takiej sytuacji? Jakie skutki psychiczne mógł mieć udział w eksperymencie dla badanych? Choć po badaniu wyjaśniono im, że prąd nie płynął i nikt nie ucierpiał, to przeżyte przez uczestników skrajne napięcie i konflikt mogły pozostawić trwały ślad w psychice. Przedstawiamy opis eksperymentu Stanleya Milgrama i komentarz Pawła Nassalskiego.

Zobacz więcej

KAGANEK CZY KAGANIEC

Eksperyment Milgrama zmusza do refleksji nad relacją etyki i nauki. Rzecz komentuje PAWEŁ NASSALSKI.

Zobacz więcej

BYŁEM, GDZIE NIE BYŁEM

Oto jesteśmy w Watykanie. Olśniewa nas nagła myśl lub spotykamy kogoś sławnego. Choć moglibyśmy przysiąc, że zdarza się to po raz pierwszy, jednak towarzyszy nam niepokojące odczucie, że ta myśl czy spotkanie już kiedyś były naszym udziałem. Zjawisko takie określa się francuskim terminem „déjl vu” (co po polsku znaczy: już widziane). Jest ono bardzo intrygujące, lecz wciąż jeszcze niedostatecznie poznane. Analizujemy mity związane z tym zjawiskiem. Z mitami dotyczącymi zjawiska déja vu rozprawia się TOMASZ DRÓŻDŻ.

Zobacz więcej

CIAŁO, UMYSŁ, DUSZA III

Związkom temperamentu z chorobami przygląda się LUCYNA GOLIŃSKA, EWA SZPERLICH i DANUTA GRUSZCZYŃSKA zapewniają, że wszystkie dzieci są równe, a DOMINIK WŁUDYGA doradza, jak ustrzec się grypy.

Zobacz więcej

NIE MA LEKU NA BEZRADNOŚĆ

Dzieci zachowują się jak dorośli. Chcą oszczędzić bólu rodzicom, więc często zachowują go dla siebie. Ukrywają ból. O pracy w Warszawskim Hospicjum dla Dzieci opowiada TOMASZ DENGEL. Dr Tomasz Dangel jest anestezjologiem. W 1994 roku założył Warszawskie Hospicjum dla Dzieci. Kieruje Zakładem Opieki Paliatywnej w Instytucie Matki i Dziecka. Jest wiceprezesem Stowarzyszenia Warszawskiego Hospicjum dla Dzieci i jedynym Polakiem w zarządzie International Association for the Study of Pain. Napisał pracę habilitacyjną na temat: „Domowa opieka paliatywna nad dziećmi w Polsce”.

Zobacz więcej

SŁOWA, OBRAZY, DŹWIĘKI 3

MAŁGORZATA ŁUKASZUK-PIEKARA opukuje cztery ściany bólu Aleksandra Wata, BARTŁOMIEJ DOBROCZYŃSKI wsłuchuje się w Cracow Klazmer Band, BARTOSZ ŻURAWIECKI rozważa kandydatury do Oskarów, a BRONISŁAW MAJ sięga po wiersz Jana Polkowskiego.

Zobacz więcej

FAKTY NIEAUTENTYCZNE Z ŻYCIA WILKOMIRSKIEGO

O Szwajcarze, który postanowił zostać Żydem ocalałym z Zagłady – pisze Andrzej Tyszczyk.

Zobacz więcej

Praktycznie

Przy nadziei i przy smutku

Z przeprowadzonych przeze mnie badań wynika, że depresja porodowa o różnym nasileniu i czasie trwania dotyka około 50 procent rodzących kobiet - pisze Monika Wasilewska-Pordes.

 

Zobacz więcej